ಭಾರತದ ರಕ್ಷಣಾ ವಲಯದ ಕ್ರಾಂತಿಕಾರಿ ರೂಪಾಂತರ

ಸುದ್ದಿ -  ಭಾರತದ ರಕ್ಷಣಾ ಉತ್ಪಾದನೆಯು ಸಾರ್ವಕಾಲಿಕ ಗರಿಷ್ಠ ಮಟ್ಟವಾದ ₹1.78 ಲಕ್ಷ ಕೋಟಿಯನ್ನು ತಲುಪಿದ್ದು, ಇದರಲ್ಲಿ ಖಾಸಗಿ ವಲಯದ ಕೊಡುಗೆಯು 24% ರಷ್ಟಿದೆ ಮತ್ತು ಆಮದು ಅವಲಂಬನೆಯು 65% ಕ್ಕೆ ಇಳಿಕೆಯಾಗಿದೆ.

ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶಗಳು:

  • ತೇಜಸ್ ಮತ್ತು ಐಎನ್‌ಎಸ್ ವಿಕ್ರಾಂತ್‌ ನಂತಹ ಸ್ವದೇಶಿ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನಗಳ ಬೆಂಬಲದೊಂದಿಗೆ ರಕ್ಷಣಾ ರಫ್ತು 2025–26ರಲ್ಲಿ ₹38,424 ಕೋಟಿಗೆ ಏರಿಕೆಯಾಗಿದ್ದು, 80 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ದೇಶಗಳನ್ನು ತಲುಪಿದೆ.
  • ವಿಸ್ತರಿತ ರಕ್ಷಣಾ ಬಜೆಟ್, ಸರಳೀಕೃತ ಖರೀದಿ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ (DAP 2020), ಎಫ್‌ಡಿಐ (FDI) ಮಿತಿ ಹೆಚ್ಚಳ, ಒಎಫ್‌ಬಿ (OFB) ಮರುಸಂಘಟನೆ, ರಕ್ಷಣಾ ಕಾರಿಡಾರ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಐಡೆಕ್ಸ್ (iDEX) ಯೋಜನೆಯಂತಹ ಸುಧಾರಣೆಗಳು ಈ ರೂಪಾಂತರವನ್ನು ಸುಗಮಗೊಳಿಸಿವೆ.
  • ಭಾರತದ ವಾರ್ಷಿಕ ರಕ್ಷಣಾ ಉತ್ಪಾದನೆಯು ತೀವ್ರವಾಗಿ ಏರಿಕೆಯಾಗಿ ಸಾರ್ವಕಾಲಿಕ ಗರಿಷ್ಠ ಮಟ್ಟವಾದ ₹1.78 ಲಕ್ಷ ಕೋಟಿಯನ್ನು ತಲುಪಿದೆ.

ಪ್ರಮುಖ ಸಾಧನೆಗಳು

  • ಖಾಸಗಿ ವಲಯದ ಭಾಗವಹಿಸುವಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಏರಿಕೆ: ರಕ್ಷಣಾ ಉತ್ಪಾದನೆಯಲ್ಲಿ ಖಾಸಗಿ ವಲಯದ ಕೊಡುಗೆಯು 24% ಕ್ಕೆ (ಸುಮಾರು ₹42,000 ಕೋಟಿ) ಬೆಳೆದಿದೆ.
  • ಆಮದು ಅವಲಂಬನೆ ಕಡಿತ: ಪ್ರಸ್ತುತ ಸುಮಾರು 65% ರಷ್ಟು ರಕ್ಷಣಾ ಸಾಧನಗಳನ್ನು ದೇಶೀಯವಾಗಿ ಉತ್ಪಾದಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ.
  • ಐತಿಹಾಸಿಕ ರಫ್ತು ಮೈಲಿಗಲ್ಲುಗಳು: ರಕ್ಷಣಾ ರಫ್ತು 2013–14ರಲ್ಲಿದ್ದ ಕೇವಲ ₹686 ಕೋಟಿಯಿಂದ ಗಣನೀಯವಾಗಿ ಜಿಗಿದು 2025–26ರಲ್ಲಿ ದಾಖಲೆಯ ₹38,424 ಕೋಟಿಗೆ ತಲುಪಿದೆ (5500% ರಷ್ಟು ಬೆಳವಣಿಗೆ).
  • ವಿಸ್ತರಿಸುತ್ತಿರುವ ಜಾಗತಿಕ ಹೆಜ್ಜೆಗುರುತು: ಭಾರತೀಯ ರಕ್ಷಣಾ ಉತ್ಪನ್ನಗಳನ್ನು ಇದೀಗ 80 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ದೇಶಗಳಿಗೆ ರಫ್ತು ಮಾಡಲಾಗುತ್ತಿದೆ.

ಸ್ವದೇಶಿ ರಕ್ಷಣಾ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನಗಳ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ:

  • ವಿಮಾನ: ತೇಜಸ್ ಎಂಕೆ-1 (ಸ್ವದೇಶಿ ಯುದ್ಧ ವಿಮಾನ)
  • ಕ್ಷಿಪಣಿ: ಆಕಾಶ್, ರುದ್ರಂ, ಮಿಷನ್ ಶಕ್ತಿ (ಉಪಗ್ರಹ ನಿರೋಧಕ ಕ್ಷಿಪಣಿ), ದೀರ್ಘ-ಶ್ರೇಣಿಯ ಹಡಗು ನಿರೋಧಕ ಹೈಪರ್‌ಸಾನಿಕ್ ಕ್ಷಿಪಣಿ, ಇತ್ಯಾದಿ.
  • ಹೆಲಿಕಾಪ್ಟರ್: ಎಲ್‌ಸಿಎಚ್ ಪ್ರಚಂಡ್.
  • ವಿಮಾನವಾಹಕ ನೌಕೆ: ಐಎನ್‌ಎಸ್ ವಿಕ್ರಾಂತ್.
  • ಜಲಾಂತರ್ಗಾಮಿಗಳು: ಐಎನ್‌ಎಸ್ ಅರಿಘಾತ್, ಐಎನ್‌ಎಸ್ ವಾಗ್‌ಶೀರ್, ಇತ್ಯಾದಿ.

ರಕ್ಷಣಾ ರೂಪಾಂತರಕ್ಕೆ ದಾರಿ ಮಾಡಿಕೊಟ್ಟ ಉಪಕ್ರಮಗಳು/ಸುಧಾರಣೆಗಳು

  • ವಿಸ್ತರಿತ ರಕ್ಷಣಾ ಬಜೆಟ್: ಒಟ್ಟಾರೆ ರಕ್ಷಣಾ ಬಜೆಟ್ 2013–14ರಲ್ಲಿದ್ದ ₹2.53 ಲಕ್ಷ ಕೋಟಿಯಿಂದ 2026–27ರಲ್ಲಿ ₹7.85 ಲಕ್ಷ ಕೋಟಿಗೆ ಏರಿಕೆಯಾಗಿದೆ.
  • ಸರಳೀಕೃತ ಖರೀದಿ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ: ರಕ್ಷಣಾ ಸ್ವಾಧೀನ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ (DAP) 2020 ಮತ್ತು ರಕ್ಷಣಾ ಖರೀದಿ ಕೈಪಿಡಿ (DPM) 2025 ಖರೀದಿ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಸರಳಗೊಳಿಸಿವೆ ಹಾಗೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸ್ವದೇಶಿ ಪರಿಕರಗಳ ಬಳಕೆಯನ್ನು ಕಡ್ಡಾಯಗೊಳಿಸಿವೆ.
  • ಎಫ್‌ಡಿಐ ಸುಧಾರಣೆಗಳು: ರಕ್ಷಣಾ ವಲಯದಲ್ಲಿ ವಿದೇಶಿ ನೇರ ಹೂಡಿಕೆಯ (FDI) ಮಿತಿಯನ್ನು ಸ್ವಯಂಚಾಲಿತ ಮಾರ್ಗದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ 74% ಕ್ಕೆ ಮತ್ತು ಸರ್ಕಾರಿ ಮಾರ್ಗದ ಮೂಲಕ 100% ರವರೆಗೆ ಹೆಚ್ಚಿಸಲಾಗಿದೆ.
  • ಕಾರ್ಪೊರೇಟ್ ಸುಧಾರಣೆಗಳು: ಕಾರ್ಯಕ್ಷಮತೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ 200 ವರ್ಷಗಳಷ್ಟು ಹಳೆಯದಾದ ಆರ್ಡನೆನ್ಸ್ ಫ್ಯಾಕ್ಟರಿ ಬೋರ್ಡ್ (OFB) ಅನ್ನು ವಿಸರ್ಜಿಸಿ, ಏಳು ಹೊಸ ರಕ್ಷಣಾ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ವಲಯದ ಉದ್ಯಮಗಳಾಗಿ (DPSUs) ಮರುಸಂಘಟಿಸಲಾಗಿದೆ.
  • ರಕ್ಷಣಾ ಕೈಗಾರಿಕಾ ಕಾರಿಡಾರ್‌ಗಳು: ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶ ಕಾರಿಡಾರ್ ಮತ್ತು ತಮಿಳುನಾಡು ಕಾರಿಡಾರ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಹೊಸ ಉತ್ಪಾದನಾ ಕೇಂದ್ರಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಗಿದೆ.
  • ನಾವೀನ್ಯತಾ ಪರಿಸರ ವ್ಯವಸ್ಥೆ: ಅತ್ಯಾಧುನಿಕ ಸ್ವದೇಶಿ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನಗಳನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಲು ರಕ್ಷಣಾ ಶ್ರೇಷ್ಠತೆಗಾಗಿ ನಾವೀನ್ಯತೆಗಳ (iDEX) ಯೋಜನೆಯು 676 ನವೋದ್ಯಮಗಳು (ಸ್ಟಾರ್ಟ್-ಅಪ್‌ಗಳು) ಮತ್ತು ಎಂಎಸ್‌ಎಂಇ (MSME) ಗಳನ್ನು ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ.