ಸುದ್ದಿ -  ಈ ವರ್ಷವು ಭಾರತೀಯ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ಸಂಶೋಧನಾ ಸಂಸ್ಥೆಯ (ISRO) ಮೊಟ್ಟಮೊದಲ ಸ್ವದೇಶಿ ಪ್ರಾಯೋಗಿಕ ಸಂವಹನ ಉಪಗ್ರಹವಾದ ಏರಿಯನ್ ಪ್ಯಾಸೆಂಜರ್ ಪೇಲೋಡ್ ಎಕ್ಸ್‌ಪರಿಮೆಂಟ್ (APPLE) ಉಡಾವಣೆಯಾಗಿ 45 ವರ್ಷಗಳನ್ನು ಪೂರೈಸಿದೆ.

ಪ್ರಮುಖ ಸಾಮರ್ಥ್ಯಗಳು:

• APPLE ಉಡಾವಣೆಯು ಜಾಗತಿಕ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ಶಕ್ತಿಯಾಗಿ ಭಾರತದ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಪಯಣವನ್ನು ಎತ್ತಿತೋರಿಸಿದೆ.
• ಭಾರತೀಯ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ಸಂಶೋಧನಾ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಮೊದಲ ಸ್ವದೇಶಿ ಪ್ರಾಯೋಗಿಕ ಸಂವಹನ ಉಪಗ್ರಹವಾದ ಏರಿಯನ್ ಪ್ಯಾಸೆಂಜರ್ ಪೇಲೋಡ್ ಎಕ್ಸ್‌ಪರಿಮೆಂಟ್ (APPLE) ಉಡಾವಣೆಯಾಗಿ ಈ ವರ್ಷಕ್ಕೆ 45 ವರ್ಷಗಳು ತುಂಬಿದ್ದು, ಇದು ಜಾಗತಿಕ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ಶಕ್ತಿಯಾಗಿ ಭಾರತದ ಪಯಣವನ್ನು ಬಿಂಬಿಸುತ್ತದೆ.

ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ:

• ISRO ರಚನೆ: 1969 ರಲ್ಲಿ, ಇದಕ್ಕೂ ಮೊದಲು 1962 ರಲ್ಲಿ ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರವು ಭಾರತೀಯ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ಸಂಶೋಧನಾ ಸಮಿತಿಯನ್ನು (INCOSPAR) ಸ್ಥಾಪಿಸಿತ್ತು.
• ಉಡಾವಣೆಗೊಂಡ ಮೊದಲ ಉಪಗ್ರಹ ಆರ್ಯಭಟ (1975).
• ಚಂದ್ರಯಾನ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ: ಚಂದ್ರಯಾನ-1 2008 ರಲ್ಲಿ, ಚಂದ್ರಯಾನ-2 2019 ರಲ್ಲಿ, ಚಂದ್ರಯಾನ-3 2023 ರಲ್ಲಿ (ಚಂದ್ರನ ದಕ್ಷಿಣ ಧ್ರುವದ ಬಳಿ ಮೃದುವಾದ ಇಳಿಯುವಿಕೆಯನ್ನು ಸಾಧಿಸಿದ ಮೊದಲ ದೇಶ).
• ಮಂಗಳಯಾನ (2014): ತನ್ನ ಮೊದಲ ಪ್ರಯತ್ನದಲ್ಲೇ ಮಂಗಳ ಗ್ರಹವನ್ನು ತಲುಪಿದ ಮೊದಲ ದೇಶ.
• ಆದಿತ್ಯ-L1 (2023): ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ನೌಕೆಯನ್ನು ಸೂರ್ಯ-ಭೂಮಿಯ L1 ಲ್ಯಾಗ್ರೇಂಜ್ ಬಿಂದುವಿನ ಸುತ್ತ ಹಾಲೋ ಕಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ ಇರಿಸಿದ ಮೊದಲ ಮೀಸಲಾದ ಸೌರ ಮಿಷನ್.
• ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ಡಾಕಿಂಗ್ ಪ್ರಯೋಗ (SPADEX) (2025): ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶದಲ್ಲಿ ಸ್ವಾಯತ್ತ ಡಾಕಿಂಗ್ ಮತ್ತು ಅನ್‌ಡಾಕಿಂಗ್ ಅನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸುವ ನಾಲ್ಕನೇ ರಾಷ್ಟ್ರ.

ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ

• ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ಸ್ಟಾರ್ಟ್-ಅಪ್‌ಗಳು: 2014 ರಲ್ಲಿ 1 ಇದ್ದದ್ದು 2026 ರಲ್ಲಿ 400 ಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿವೆ.
• ಹೂಡಿಕೆಗಳು: 2025 ರಲ್ಲಿನ ಸುಮಾರು $150 ಮಿಲಿಯನ್ ಸೇರಿದಂತೆ, ಒಟ್ಟಾರೆ $500 ಮಿಲಿಯನ್ ಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಹೂಡಿಕೆ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ.
• FDI ನೀತಿ: ಆಯ್ದ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ 100% ವರೆಗೆ ವಿದೇಶಿ ನೇರ ಹೂಡಿಕೆಯನ್ನು (FDI) ಅನುಮತಿಸಲಾಗಿದೆ (2024).
• ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ಆರ್ಥಿಕತೆ: $8 ಬಿಲಿಯನ್ ಮೌಲ್ಯದ್ದಾಗಿದೆ; ಮುಂದಿನ ದಶಕದಲ್ಲಿ $40–45 ಬಿಲಿಯನ್ ತಲುಪುವ ನಿರೀಕ್ಷೆಯಿದೆ.
• ಉಡಾವಣಾ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ: ಸ್ವದೇಶಿ PSLV (1994), GSLV (2019) ಮತ್ತು ಜಿಯೋಸಿಂಕ್ರೊನಸ್ ಸ್ಯಾಟಲೈಟ್ ಲಾಂಚ್ ವೆಹಿಕಲ್ Mk III (2023).

ಜಾಗತಿಕ ಸಹಯೋಗ

• ವಿದೇಶಿ ಉಪಗ್ರಹ ಉಡಾವಣೆಗಳು: (1990 ರ ದಶಕದಿಂದ 2014 ರವರೆಗೆ) 35 ರಿಂದ (2014 ರಿಂದ ಮಾರ್ಚ್ 2026 ರ ವೇಳೆಗೆ) 399 ಕ್ಕೆ ಏರಿಕೆಯಾಗಿದೆ.
• ರಷ್ಯಾ (ROSCOSMOS): ಗಗನ್‌ಯಾನ್ ಮಿಷನ್‌ಗಾಗಿ ಸಹಕಾರ.
• NASA: ಹವಾಮಾನ ಮತ್ತು ವಿಪತ್ತು ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆಗಾಗಿ NASA-ISRO ಸಿಂಥೆಟಿಕ್ ಅಪರ್ಚರ್ ರೇಡಾರ್ (NISAR) ಮಿಷನ್ (2025).
• ಫ್ರಾನ್ಸ್ (CNES): ತೃಷ್ಣಾ (TRISHNA) ಭೂ-ವೀಕ್ಷಣಾ ಮಿಷನ್ (2026).
• ಜಪಾನ್ (JAXA): ಚಂದ್ರಯಾನ-5/LUPEX ಚಂದ್ರನ ಮಿಷನ್ (2027–28). ಇತ್ಯಾದಿ.