ವಿಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ:

• ಮಂಗಳ ಗ್ರಹದಲ್ಲಿ ಜೀವ ಸಂಕೇತಗಳ ಪತ್ತೆ: NASA ದ ಪರ್ಸೆವೆರೆನ್ಸ್ ರೋವರ್ ಮಂಗಳ ಗ್ರಹದ ಮೇಲೆ ಇದುವರೆಗಿನ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಬಲ ಜೀವ ಸಂಕೇತಗಳನ್ನು (biosignatures) ಪತ್ತೆಹಚ್ಚಿದೆ. ಈ ಸಂಕೇತಗಳನ್ನು ಸಫೈರ್ ಕಣಿವೆಯ ಚೆ ಯಾವಾ ಫಾಲ್ಸ್ ಎಂಬ ಬಂಡೆಯ ಜೇಡಿ ಮಣ್ಣಿನಲ್ಲಿ ಗುರುತಿಸಲಾಗಿದೆ. ಈ ಸಂಶೋಧನೆಯಲ್ಲಿ ಜೈವಿಕ ಕಾರ್ಬನ್, ಫಾಸ್ಫೇಟ್ ಮತ್ತು ವಿಶಿಷ್ಟ ವಿನ್ಯಾಸಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ಮಿಶ್ರಣವು ಕಂಡುಬಂದಿದೆ. ‘ಜೀವ ಸಂಕೇತಗಳು’ ಎಂದರೆ ಜೀವದ ಅಸ್ತಿತ್ವವನ್ನು ಸೂಚಿಸುವ ರಾಸಾಯನಿಕ ಸಂಯುಕ್ತಗಳು, ವಸ್ತುಗಳು ಅಥವಾ ರಚನೆಗಳು. ಚೆ ಯಾವಾ ಫಾಲ್ಸ್ ಬಂಡೆಯು ಪುರಾತನ ನೀರಿನ ಹರಿವಿನಿಂದ ರೂಪುಗೊಂಡಿದ್ದು, ಜೆಜೆರೊ ಕುಳಿ (Jezero Crater) ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬಂದಿದೆ. ಈ ಆವಿಷ್ಕಾರವು ಮಂಗಳ ಗ್ರಹದಲ್ಲಿ ಹಿಂದಿನ ಜೀವ ಅಸ್ತಿತ್ವದ ಸಾಧ್ಯತೆಗಳಿಗೆ ಬಲವಾದ ಪುರಾವೆ ಒದಗಿಸಿದೆ.
• ವಿಕಸಿತ ಭಾರತದ ಗುರಿ ಸಾಧಿಸಲು ಕೃತಕ ಬುದ್ಧಿಮತ್ತೆಯ (AI) ಪಾತ್ರ: ವಿಕಸಿತ ಭಾರತ”ದ ಗುರಿ ಸಾಧಿಸುವಲ್ಲಿ ಕೃತಕ ಬುದ್ಧಿಮತ್ತೆ (AI) ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸಲಿದ್ದು, 2035ರ ವೇಳೆಗೆ $8.3 ಟ್ರಿಲಿಯನ್ ಜಿಡಿಪಿ ತಲುಪಲು ಸುಮಾರು ಅರ್ಧದಷ್ಟು ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ಅಂತರವನ್ನು ತುಂಬಬಲ್ಲದು ಎಂದು ವರದಿಯೊಂದು ಹೇಳಿದೆ. ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ AI ಅಳವಡಿಕೆ, ಜನರೇಟಿವ್ AI ಮೂಲಕ ಸಂಶೋಧನೆ ಮತ್ತು ಅಭಿವೃದ್ಧಿ (R&D) ಸುಧಾರಣೆ, ಮತ್ತು ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಸೇವೆಗಳಲ್ಲಿ ನಾವೀನ್ಯತೆಯು ಈ ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ಪ್ರಮುಖ ಚಾಲಕ ಶಕ್ತಿಗಳಾಗಿವೆ. ಇದರ ಜೊತೆಗೆ, AI ಭಾರತವನ್ನು ವಿಶ್ವದ ದತ್ತಾಂಶ ರಾಜಧಾನಿಯಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸಬಹುದು ಮತ್ತು ಉದ್ಯೋಗಗಳಿಗೆ ಹೊಸ ಕೌಶಲ್ಯದ ಅಗತ್ಯವನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಬಹುದು. ಬಲಿಷ್ಠ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ, ಕಾರ್ಮಿಕರ ಕೌಶಲ್ಯ ಹೆಚ್ಚಳ ಮತ್ತು ಜವಾಬ್ದಾರಿಯುತ ಆಡಳಿತದ ಮೂಲಕ ಈ ಗುರಿಯನ್ನು ಸಾಧಿಸಬಹುದು.
• ಪ್ರಮುಖ ಸೇನಾ ಅಭ್ಯಾಸಗಳು ಮತ್ತು ಸಮ್ಮೇಳನಗಳು: ಭಾರತ ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ರಷ್ಯಾ ಮತ್ತು ಬೆಲಾರಸ್ ಜಂಟಿ ಮಿಲಿಟರಿ ವ್ಯಾಯಾಮ ಝಾಪಡ್-2025 ನಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿತು. ಇದು 1999 ರಿಂದ ಪ್ರತಿ ನಾಲ್ಕು ವರ್ಷಗಳಿಗೊಮ್ಮೆ ನಡೆಯುವ ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಮಾಣದ, ಬಹುಪಕ್ಷೀಯ ಮಿಲಿಟರಿ ಘಟನೆ. ಇದರ ಜೊತೆಗೆ, ಸಿಂಗಾಪುರ ಆಯೋಜಿಸಿದ ಪೆಸಿಫಿಕ್ ರೀಚ್ 2025 ವ್ಯಾಯಾಮದಲ್ಲಿ ಐಎನ್‌ಎಸ್ ನಿಸ್ತಾರ್ ಹಡಗು ಭಾಗವಹಿಸಿತು. 16ನೇ ಸಂಯೋಜಿತ ಕಮಾಂಡರ್ಸ್ ಸಮ್ಮೇಳನ ಕೋಲ್ಕತ್ತಾದಲ್ಲಿ ‘ವರ್ಷದ ಸುಧಾರಣೆಗಳು – ಭವಿಷ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ಪರಿವರ್ತನೆ’ ಎಂಬ ವಿಷಯದ ಮೇಲೆ ನಡೆಯಿತು. ‘ಒಂದು ರಾಷ್ಟ್ರ-ಒಂದು ಕೃಷಿ-ಒಂದು ತಂಡ’ ಎಂಬ ವಿಷಯದ ಮೇಲೆ ನವದೆಹಲಿಯಲ್ಲಿ ರಬಿ ಅಭಿಯಾನ್ 2025 ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕೃಷಿ ಸಮ್ಮೇಳನವನ್ನು ಆಯೋಜಿಸಲಾಯಿತು.

ಪರಿಸರ ಅಧ್ಯಯನ:

• ಭೂಶಾಖ ಶಕ್ತಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ನೀತಿ: ನಿವ್ವಳ-ಶೂನ್ಯ ಗುರಿಗಾಗಿ ಒಂದು ಹೆಜ್ಜೆ: 2070 ರ ನಿವ್ವಳ-ಶೂನ್ಯ ಹೊರಸೂಸುವಿಕೆ ಗುರಿಯನ್ನು ಸಾಧಿಸಲು ಭಾರತವು ತನ್ನ ಮೊದಲ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಭೂಶಾಖ ಶಕ್ತಿ ನೀತಿಯನ್ನು ರೂಪಿಸಿದೆ. ಈ ನೀತಿಯು ದೇಶದಾದ್ಯಂತ 381 ಬಿಸಿನೀರಿನ ಬುಗ್ಗೆಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸಿದೆ ಮತ್ತು ವಿದ್ಯುತ್ ಉತ್ಪಾದನೆ ಮತ್ತು ಇತರ ಅನ್ವಯಿಕೆಗಳಿಗಾಗಿ ಭೂಶಾಖ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಬಳಸುವ ಗುರಿ ಹೊಂದಿದೆ. ಇದು ವಿದೇಶಿ ನೇರ ಹೂಡಿಕೆ (FDI) ಗೆ 100% ಅವಕಾಶ ನೀಡುತ್ತದೆ, ಹಣಕಾಸು ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಕಗಳನ್ನು (ಉದಾ. ತೆರಿಗೆ ವಿನಾಯಿತಿ, ಸಬ್ಸಿಡಿ ಸಾಲಗಳು) ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಸಿಂಗಲ್-ವಿಂಡೋ ಅನುಮತಿಗಳ ಮೂಲಕ ಯೋಜನೆಗಳನ್ನು ಸುಗಮಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ. ಇದರ ಜೊತೆಗೆ, ಕೇಂದ್ರೀಕೃತ ದತ್ತಾಂಶ ಭಂಡಾರವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸುವ ಮೂಲಕ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳನ್ನು ಸಮರ್ಥವಾಗಿ ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಇದು ಉದ್ದೇಶಿಸಿದೆ. ಈ ನೀತಿಯು ಭಾರತದ ಇಂಧನ ಭದ್ರತೆ ಮತ್ತು ಸುಸ್ಥಿರ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೆ ಮಹತ್ವದ ಕೊಡುಗೆ ನೀಡುವ ನಿರೀಕ್ಷೆಯಿದೆ.
• ಕೇರಳ: ಮಾನವ-ಪ್ರಾಣಿ ಸಂಘರ್ಷ ನಿರ್ವಹಣೆಗೆ ಹೊಸ ಮಸೂದೆ: ಕೇರಳವು ಮಾನವ-ಪ್ರಾಣಿ ಸಂಘರ್ಷವನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸಲು ಕಾನೂನುಬದ್ಧ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲು ಕೇಂದ್ರ-ಅನುಮೋದಿತ ತಿದ್ದುಪಡಿ ಮಸೂದೆಯನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸಿದೆ. ಈ ಮಸೂದೆಯು ಮುಖ್ಯ ವನ್ಯಜೀವಿ ವಾರ್ಡನ್ (CWW) ಗೆ ಮಾನವ ಜೀವಕ್ಕೆ ಅಪಾಯಕಾರಿ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾದ ಕಾಡು ಪ್ರಾಣಿಗಳನ್ನು ಕೊಲ್ಲಲು ಅಧಿಕಾರ ನೀಡುತ್ತದೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ, ಈ ಅಧಿಕಾರವು ಸೀಮಿತವಾಗಿದೆ. ಹೆಚ್ಚುವರಿಯಾಗಿ, ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರಕ್ಕೆ ಕೆಲವು ಪ್ರಾಣಿಗಳನ್ನು ‘ಕೀಟ’ (vermin) ಎಂದು ಘೋಷಿಸಲು ಅಧಿಕಾರ ನೀಡುತ್ತದೆ. ಇದರಿಂದ ಅವುಗಳನ್ನು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಸೀಮಿತ ಅವಧಿಗೆ ಕಾನೂನುಬದ್ಧವಾಗಿ ಬೇಟೆಯಾಡಬಹುದು. ನಗರೀಕರಣ, ಅರಣ್ಯನಾಶ, ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳ ಕೊರತೆ ಮತ್ತು ಹವಾಮಾನ ಬದಲಾವಣೆಯು ಮಾನವ-ಪ್ರಾಣಿ ಸಂಘರ್ಷದ ಹೆಚ್ಚಳಕ್ಕೆ ಪ್ರಮುಖ ಕಾರಣಗಳಾಗಿವೆ.
• ಪಾಲಿಪ್ರೊಪಿಲೀನ್: ಒಂದು ಬಹುಪಯೋಗಿ ಪ್ಲಾಸ್ಟಿಕ್ – ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿಗಳು ಅಸ್ಸಾಂನ ನುಮಾಲಿಗಢ ರಿಫೈನರಿ ಲಿಮಿಟೆಡ್‌ನಲ್ಲಿ ಪಾಲಿಪ್ರೊಪಿಲೀನ್ ಘಟಕಕ್ಕೆ ಶಂಕುಸ್ಥಾಪನೆ ನೆರವೇರಿಸಿದರು. ಪಾಲಿಪ್ರೊಪಿಲೀನ್ ಒಂದು ಕೃತಕ ರೆಸಿನ್ ಆಗಿದ್ದು, ಇದು ಗಟ್ಟಿತನ, ನಮ್ಯತೆ, ಕಡಿಮೆ ತೂಕ ಮತ್ತು ಶಾಖ ನಿರೋಧಕತೆಯಂತಹ ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ರಾಸಾಯನಿಕ ಸವೆತಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚು ನಿರೋಧಕವಾಗಿರುವುದರಿಂದ, ಇದನ್ನು ಪ್ಯಾಕೇಜಿಂಗ್, ಫೈಬರ್, ಪೈಪ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ವೈದ್ಯಕೀಯ ಉಪಕರಣಗಳಂತಹ ವಿವಿಧ ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಅದರ ಬಹುಪಯೋಗಿ ಗುಣಗಳು ಮತ್ತು ಬಾಳಿಕೆಯಿಂದಾಗಿ, ಇದು ಆಧುನಿಕ ಉತ್ಪಾದನಾ ವಲಯದಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ವಸ್ತುವಾಗಿದೆ.
• ಭಾರತದ ಹೊಸ ದೇಶೀಯ ಜಲಾಂತರ್ಗಾಮಿ-ನಿರೋಧಕ ಯುದ್ಧನೌಕೆ: ಅಂಡ್ರೋತ್– ಭಾರತೀಯ ನೌಕಾಪಡೆಯು ದೇಶೀಯವಾಗಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾದ ಜಲಾಂತರ್ಗಾಮಿ-ನಿರೋಧಕ ಯುದ್ಧನೌಕೆ ಅಂಡ್ರೋತ್ ಅನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿದೆ. ಇದು ಗಾರ್ಡನ್ ರೀಚ್ ಶಿಪ್‌ಬಿಲ್ಡರ್ಸ್ ಅಂಡ್ ಇಂಜಿನಿಯರ್ಸ್ (GRSE), ಕೋಲ್ಕತ್ತಾ ನಿರ್ಮಿಸುತ್ತಿರುವ ಎಂಟು ASW SWC (ಜಲಾಂತರ್ಗಾಮಿ ನಿರೋಧಕ ಆಳವಿಲ್ಲದ ನೀರಿನ ಕರಕುಶಲ ನೌಕೆಗಳು) ಸರಣಿಯ ಎರಡನೆಯದು. ಈ ಹಡಗಿಗೆ ಲಕ್ಷದ್ವೀಪ ದ್ವೀಪಸಮೂಹದ ಅಂಡ್ರೋತ್ ದ್ವೀಪದ ಹೆಸರನ್ನು ಇಡಲಾಗಿದೆ. ಡೀಸೆಲ್ ಎಂಜಿನ್ ಮತ್ತು ವಾಟರ್‌ಜೆಟ್ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದಿಂದ ಚಲಿಸುವ ಈ ಹಡಗು ಹಗುರವಾದ ಟಾರ್ಪಿಡೋಗಳು ಮತ್ತು ದೇಶೀಯ ಜಲಾಂತರ್ಗಾಮಿ-ನಿರೋಧಕ ಕ್ಷಿಪಣಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ಜಲಾಂತರ್ಗಾಮಿ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಗಳ ವಿರುದ್ಧ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿ ರಕ್ಷಣಾ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.
• ಗ್ರೇ ರೈನೋ ಘಟನೆ (Grey Rhino Event): ಒಂದು ಪರಿಕಲ್ಪನೆ: ವಯನಾಡ್ ಭೂಕುಸಿತಗಳು ಒಂದು ಗ್ರೇ ರೈನೋ ಘಟನೆ ಎಂದು ಅಧ್ಯಯನವೊಂದು ಹೇಳಿದೆ. ಗ್ರೇ ರೈನೋ ಘಟನೆಗಳು ಹೆಚ್ಚಿನ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರಬಲ್ಲ ಮತ್ತು ಸಂಭವನೀಯವಾದರೂ, ಸ್ಪಷ್ಟ ಎಚ್ಚರಿಕೆಗಳ ನಂತರವೂ ನಿರ್ಲಕ್ಷ್ಯಕ್ಕೊಳಗಾದ ವ್ಯವಸ್ಥಿತ ಅಪಾಯಗಳು. ಇವು ಬ್ಲಾಕ್ ಸ್ವಾನ್ ಘಟನೆಗಳಂತೆ ಅನಿರೀಕ್ಷಿತವಾಗಿರುವುದಿಲ್ಲ. ವಯನಾಡ್ ಪ್ರದೇಶವು ಭೂಕುಸಿತ ಪೀಡಿತ ಎಂದು ಗುರುತಿಸಲಾಗಿದ್ದರೂ, ಅಲ್ಲಿನ ಸರ್ಕಾರವು ಸೂಕ್ತ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳದೆ ನಿರ್ಲಕ್ಷಿಸಿದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ, ಈ ದುರಂತವು ಸಂಪೂರ್ಣ ಅನಿರೀಕ್ಷಿತವಾಗಿರದಿದ್ದರೂ ನಿರ್ಲಕ್ಷ್ಯದಿಂದಾಗಿ ಸಂಭವಿಸಿದೆ, ಈ ಕಾರಣದಿಂದಲೇ ಇದನ್ನು ‘ಗ್ರೇ ರೈನೋ ಘಟನೆ’ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಷಯಗಳು:

• ಭಾರತದ ತ್ರಿಪಕ್ಷೀಯ ಒಪ್ಪಂದಗಳು: ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಹಕಾರ: ಭಾರತವು ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಹಕಾರವನ್ನು ಬಲಪಡಿಸಲು ವಿದೇಶಾಂಗ ಸಚಿವಾಲಯಗಳ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಹಲವು ತ್ರಿಪಕ್ಷೀಯ ಸಭೆಗಳನ್ನು ನಡೆಸುತ್ತಿದೆ. ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಇರಾನ್‌ನ ಟೆಹ್ರಾನ್‌ನಲ್ಲಿ ಭಾರತ-ಇರಾನ್-ಉಜ್ಬೇಕಿಸ್ತಾನ್ ಮತ್ತು ಭಾರತ-ಇರಾನ್-ಅರ್ಮೇನಿಯಾ ಸಭೆಗಳು ನಡೆದವು. ಈ ಸಭೆಗಳ ಮುಖ್ಯ ಉದ್ದೇಶ ಚಾಬಹಾರ್ ಬಂದರಿನ ಕಾರ್ಯತಂತ್ರದ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ವ್ಯಾಪಾರ ಸಂಪರ್ಕವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉತ್ತರ-ದಕ್ಷಿಣ ಸಾರಿಗೆ ಕಾರಿಡಾರ್ (INSTC) ಅನ್ನು ಬಲಪಡಿಸುವುದು. ಈ ತ್ರಿಪಕ್ಷೀಯ ಒಪ್ಪಂದಗಳು ಭಾರತದ ವಿದೇಶಾಂಗ ನೀತಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಹೆಜ್ಜೆಯಾಗಿದ್ದು, ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಸಂಪರ್ಕ ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕ ಏಕೀಕರಣವನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸುವ ಗುರಿ ಹೊಂದಿವೆ.
• ಸ್ಕಾರ್ಬರೋ ಶೋಲ್: ದಕ್ಷಿಣ ಚೀನಾ ಸಮುದ್ರದಲ್ಲಿ ವಿವಾದ : ಸ್ಕಾರ್ಬರೋ ಶೋಲ್, ಇದನ್ನು ಚೀನಾದಲ್ಲಿ ಹುವಾಂಗ್‌ಯಾನ್ ದ್ವೀಪ ಮತ್ತು ಫಿಲಿಪೈನ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಪನಾಟಾಗ್ ಶೋಲ್ ಎಂದೂ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ, ಇದು ದಕ್ಷಿಣ ಚೀನಾ ಸಮುದ್ರದಲ್ಲಿನ ಒಂದು ವಿವಾದಾತ್ಮಕ ಹವಳದ ದಿಬ್ಬವಾಗಿದೆ. ಇತ್ತೀಚೆಗೆ, ಚೀನಾ ಇಲ್ಲಿ ಪ್ರಕೃತಿ ಮೀಸಲು ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸುವ ಘೋಷಣೆಯನ್ನು ಫಿಲಿಪೈನ್ಸ್ ತೀವ್ರವಾಗಿ ಖಂಡಿಸಿದೆ. ಇದು ಕೇವಲ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ವಿವಾದವಲ್ಲದೆ, ದಕ್ಷಿಣ ಚೀನಾ ಸಮುದ್ರದಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿರುವ ಭೌಗೋಳಿಕ-ರಾಜಕೀಯ ಉದ್ವಿಗ್ನತೆಯ ಸಂಕೇತವಾಗಿದೆ. ಈ ಪ್ರದೇಶದ ಮೇಲೆ ಚೀನಾ ಮತ್ತು ಫಿಲಿಪೈನ್ಸ್ ಎರಡೂ ತಮ್ಮ ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು ಪ್ರತಿಪಾದಿಸುತ್ತಿವೆ.

ಇತರೆ ಪ್ರಚಲಿತ ಘಟನೆಗಳು:

• ಡಾ. ಭೂಪೇನ್ ಹಜಾರಿಕಾ: “ಬ್ರಹ್ಮಪುತ್ರದ ಜನಪದ ಕವಿ”: ಡಾ. ಭೂಪೇನ್ ಹಜಾರಿಕಾ, “ಬ್ರಹ್ಮಪುತ್ರದ ಜನಪದ ಕವಿ” ಎಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧರಾಗಿದ್ದು, ಭಾರತ ರತ್ನ, ಪದ್ಮವಿಭೂಷಣ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವಾರು ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳನ್ನು ಪಡೆದಿದ್ದಾರೆ. ಅವರು ಅಸ್ಸಾಮಿ ಜನಪದ ಗೀತೆಗಳನ್ನು ಮಾನವೀಯತೆ, ನ್ಯಾಯ, ಸಹಾನುಭೂತಿ ಮತ್ತು ಸಾಮುದಾಯಿಕ ಸೌಹಾರ್ದತೆಯ ಸಂದೇಶಗಳೊಂದಿಗೆ ದೇಶಾದ್ಯಂತ ಜನಪ್ರಿಯಗೊಳಿಸಿದರು. ‘ಮನುಹೆ ಮನುಹರ್ ಬಾಬೆ’ ಮತ್ತು ‘ಬಿರ್ತಿಣ ಪರೋರೆ’ಯಂತಹ ಅವರ ಹಾಡುಗಳು ಸಾಮಾಜಿಕ ಮತ್ತು ಮಾನವೀಯ ಮೌಲ್ಯಗಳನ್ನು ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸುತ್ತವೆ. ಅವರ ಸಂಗೀತ ಕೊಡುಗೆಗಳು ಕೇವಲ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಪರಂಪರೆ ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ, ಕ್ರಾಂತಿಕಾರಿ ಮತ್ತು ಏಕತೆಯ ಉತ್ಸಾಹವನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸಿದವು. ಇವರ 100ನೇ ಜನ್ಮದಿನಾಚರಣೆಯನ್ನು ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಆಚರಿಸಲಾಯಿತು.
• ಹೋ ಬುಡಕಟ್ಟು: ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಆಡಳಿತಕ್ಕೆ ಪ್ರತಿಭಟನೆ: ಜಾರ್ಖಂಡ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಹೋ ಬುಡಕಟ್ಟು ಜನಾಂಗವು ತಮ್ಮ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಸ್ವ-ಆಡಳಿತ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಾದ ಮಾಂಕಿ-ಮುಂಡಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಸರ್ಕಾರದ ಹಸ್ತಕ್ಷೇಪವನ್ನು ವಿರೋಧಿಸಿ ಪ್ರತಿಭಟಿಸಿದೆ. ಈ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ, ‘ಮುಂಡಾ’ ಎಂಬುವವರು ಗ್ರಾಮ ಮುಖ್ಯಸ್ಥರಾಗಿದ್ದು, ಗ್ರಾಮ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ವಿವಾದಗಳನ್ನು ಬಗೆಹರಿಸುತ್ತಾರೆ, ಮತ್ತು ‘ಮಾಂಕಿ’ ಎಂಬುವವರು ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಮುಖ್ಯಸ್ಥರಾಗಿದ್ದು, ಮುಂಡಾ ನಿರ್ವಹಿಸದ ಪ್ರಕರಣಗಳನ್ನು ನಿಭಾಯಿಸುತ್ತಾರೆ. ಹೋ ಜನಾಂಗವು ಆಸ್ಟ್ರೋಏಷಿಯಾಟಿಕ್ ಮುಂಡಾ ಜನಾಂಗೀಯ ಗುಂಪಿಗೆ ಸೇರಿದೆ. ಅವರು ಜಾರ್ಖಂಡ್ ಮತ್ತು ಒಡಿಶಾದ ಕೋಲ್ಹಾನ್ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದ್ದಾರೆ. ಇವರು ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾಗಿ ದುರ್ಬಲ ಬುಡಕಟ್ಟು ಗುಂಪುಗಳ (PVTG) ಭಾಗವಾಗಿಲ್ಲ.
• ಮಹಿಳಾ ಸಬಲೀಕರಣ: ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಮ್ಮೇಳನದ ಪ್ರಮುಖ ನಿರ್ಣಯಗಳು: ತಿರುಪತಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಮಹಿಳಾ ಸಬಲೀಕರಣ ಕುರಿತ ಪ್ರಥಮ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಮ್ಮೇಳನದಲ್ಲಿ ಮಹಿಳಾ-ನೇತೃತ್ವದ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯ ಮೇಲೆ ಒತ್ತು ನೀಡಲಾಯಿತು. ಈ ಸಮ್ಮೇಳನವು ಲಿಂಗ-ಪ್ರತಿಸ್ಪಂದಿ ಬಜೆಟಿಂಗ್, ಡಿಜಿಟಲ್ ಕಂದಕ ನಿವಾರಣೆ, ಮತ್ತು STEM ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಮಹಿಳೆಯರ ಭಾಗವಹಿಸುವಿಕೆಯನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸುವ ನಿರ್ಣಯಗಳನ್ನು ಕೈಗೊಂಡಿದೆ. ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ ಮುದ್ರಾ ಯೋಜನೆ ಮತ್ತು ಸ್ಟ್ಯಾಂಡ್ ಅಪ್ ಇಂಡಿಯಾ ಯೋಜನೆಗಳು ಮಹಿಳಾ ಉದ್ಯಮಶೀಲತೆಯನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸಿವೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ರಾಜಕೀಯ ಪ್ರಾತಿನಿಧ್ಯದ ಕೊರತೆ (ಕೇವಲ 14% ಸಂಸದರು ಮಹಿಳೆಯರು), STEM ವೃತ್ತಿಗಳಲ್ಲಿ ಕಡಿಮೆ ಪಾಲು, ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ರೂಢಿಗಳು ಮಹಿಳಾ ಸಬಲೀಕರಣಕ್ಕೆ ಪ್ರಮುಖ ಸವಾಲುಗಳಾಗಿವೆ. ಇವುಗಳನ್ನು ನಿವಾರಿಸಲು ನಾರಿ ಶಕ್ತಿ ವಂದನ್ ಅಧಿನಿಯಂ, 2023 ನಂತಹ ಯೋಜನೆಗಳನ್ನು ಜಾರಿಗೊಳಿಸಲಾಗಿದೆ.
• ಭಾರತದ ಮೊದಲ ಬಿದಿರು ಆಧಾರಿತ ಜೈವಿಕ-ಎಥೆನಾಲ್ ಘಟಕ: ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶಗಳು: ಅಸ್ಸಾಂನ ಗೊಲ್ಲಘಾಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ಮೊದಲ ಬಿದಿರು ಆಧಾರಿತ ಜೈವಿಕ-ಎಥೆನಾಲ್ ಘಟಕವನ್ನು ನುಮಾಲಿಗಢ ರಿಫೈನರಿ ಲಿಮಿಟೆಡ್ (NRL) ಮತ್ತು ಫಿನ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ನ ಕಂಪನಿಗಳ ಸಹಯೋಗದೊಂದಿಗೆ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿದೆ. ಬಿದಿರು ಒಂದು ಆಹಾರೇತರ ಮತ್ತು ಹೆಚ್ಚಿನ ಲಿಗ್ನೋಸೆಲ್ಯುಲೋಸ್ ಅಂಶ ಹೊಂದಿರುವ ಬೆಳೆಯಾಗಿದ್ದು, ಎರಡನೇ ತಲೆಮಾರಿನ (Second-generation) ಜೈವಿಕ ಇಂಧನ ಉತ್ಪಾದನೆಗೆ ಸೂಕ್ತವಾಗಿದೆ. ಜೈವಿಕ-ಎಥೆನಾಲ್ ಒಂದು ಸ್ವಚ್ಛ, ನವೀಕರಿಸಬಹುದಾದ ದ್ರವ ಇಂಧನವಾಗಿದ್ದು, ಇದನ್ನು ಪೆಟ್ರೋಲ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಬೆರೆಸಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದರ ಉಪಯೋಗದಿಂದ ಹಸಿರುಮನೆ ಅನಿಲಗಳ ಹೊರಸೂಸುವಿಕೆ ಮತ್ತು ವಾಯು ಮಾಲಿನ್ಯವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಬಹುದು. ಜೈವಿಕ ಇಂಧನಗಳ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ನೀತಿ 2018 ರ ಪ್ರಕಾರ, ಇದನ್ನು ಸಕ್ಕರೆ, ಪಿಷ್ಟ ಮತ್ತು ಸೆಲ್ಯುಲೋಸ್ ಹೊಂದಿರುವ ವಸ್ತುಗಳಿಂದ ಉತ್ಪಾದಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಯೋಜನೆಗಳು:

• ಈಶಾನ್ಯ ಭಾರತ: ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ಕೇಂದ್ರ: ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಈಶಾನ್ಯ ಪ್ರದೇಶವು (NER) ಇನ್ನು ಮುಂದೆ ಕೇವಲ ಗಡಿ ಪ್ರದೇಶವಲ್ಲ, ಬದಲಾಗಿ ಭಾರತದ ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ಮುಂಚೂಣಿಯಾಗಿದೆ. ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರ ‘ಆಕ್ಟ್ ಈಸ್ಟ್ ನೀತಿ’ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ NER ಅನ್ನು ಆಗ್ನೇಯ ಏಷ್ಯಾಕ್ಕೆ ಭಾರತದ ಹೆಬ್ಬಾಗಿಲಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸಲು ಶ್ರಮಿಸುತ್ತಿದೆ. ಇದರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ರೈಲ್ವೆ, ಹೆದ್ದಾರಿ ಮತ್ತು ಡಿಜಿಟಲ್ ಸಂಪರ್ಕಗಳಿಗೆ ಒತ್ತು ನೀಡಲಾಗಿದೆ. ಬೈರಾಬಿ-ಸೈರಂಗ್ ಲೈನ್ ಐಜ್ವಾಲ್ ಅನ್ನು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ರೈಲ್ವೆ ಜಾಲಕ್ಕೆ ಸೇರಿಸಿದೆ. PM-DevINE ನಂತಹ ಯೋಜನೆಗಳು ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೆ ಹಣಕಾಸಿನ ನೆರವು ಒದಗಿಸುತ್ತಿವೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಕಠಿಣ ಭೂಪ್ರದೇಶ, ಭದ್ರತಾ ಸವಾಲುಗಳು (ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಜನಾಂಗೀಯ ಸಂಘರ್ಷಗಳು) ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕ ದುರ್ಬಲತೆಗಳು NER ನ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೆ ಸವಾಲಾಗಿವೆ.

ಕ್ರೀಡೆ ಸುದ್ದಿಗಳು:   

• ವಿಶ್ವ ಬಾಕ್ಸಿಂಗ್ ಚಾಂಪಿಯನ್‌ಶಿಪ್ 2025: ಭಾರತದ ಸಾಧನೆ: 2025ರ ವಿಶ್ವ ಬಾಕ್ಸಿಂಗ್ ಚಾಂಪಿಯನ್‌ಶಿಪ್ ಯುನೈಟೆಡ್ ಕಿಂಗ್‌ಡಮ್‌ನ ಲಿವರ್‌ಪೂಲ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆಯಿತು. ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ, ಪುರುಷರ ಮತ್ತು ಮಹಿಳೆಯರ ವಿಭಾಗಗಳನ್ನು ಒಟ್ಟಿಗೆ ಆಯೋಜಿಸಲಾಯಿತು. ಈ ಚಾಂಪಿಯನ್‌ಶಿಪ್‌ನಲ್ಲಿ ಭಾರತವು ನಾಲ್ಕು ಪದಕಗಳನ್ನು ಗೆದ್ದುಕೊಂಡಿತು. ಜಾಸ್ಮಿನ್ ಲಂಬೋರಿಯಾ (57 ಕೆಜಿ) ಮತ್ತು ಮೀನಾಕ್ಷಿ ಹೂಡಾ (48 ಕೆಜಿ) ಚಿನ್ನ ಗೆದ್ದು ಭಾರತದ ಕೀರ್ತಿ ಹೆಚ್ಚಿಸಿದರು. ಇದರ ಜೊತೆಗೆ, ನೂಪುರ್ ಶೆರೋನ್ ಬೆಳ್ಳಿ ಮತ್ತು ಪೂಜಾ ರಾಣಿ ಕಂಚು ಗಳಿಸಿದರು. ಕಜಕಿಸ್ತಾನವು ಪದಕ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಅಗ್ರಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿದೆ.