Published on: October 15, 2025

PM ಗತಿಶಕ್ತಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಾಸ್ಟರ್ ಪ್ಲಾನ್ (NMP)

PM ಗತಿಶಕ್ತಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಾಸ್ಟರ್ ಪ್ಲಾನ್ (NMP)

ಸುದ್ದಿ – ವಾಣಿಜ್ಯ ಮತ್ತು ಕೈಗಾರಿಕಾ ಸಚಿವಾಲಯವು ಪಿಎಂ ಗತಿಶಕ್ತಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಾಸ್ಟರ್ ಪ್ಲಾನ್ NMP ನಾಲ್ಕು ವರ್ಷಗಳ ಪ್ರಯಾಣದ ಅಂಗವಾಗಿ ಖಾಸಗಿ ವಲಯದ ಪ್ರವೇಶ, ಕಡಲಾಚೆಯ ಯೋಜನೆ, ಆಕಾಂಕ್ಷಿ ಜಿಲ್ಲೆಗಳ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಹಾಗೂ ಹಸಿರು ಲಾಜಿಸ್ಟಿಕ್ಸ್ ಉತ್ತೇಜನಕ್ಕಾಗಿ ಹಲವು ಡಿಜಿಟಲ್ ಮತ್ತು ನೀತಿ ಉಪಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿದೆ.
ಪ್ರಮುಖ ಉಪಕ್ರಮಗಳು:

  • ಪಿಎಂ ಗತಿಶಕ್ತಿ ಪಬ್ಲಿಕ್: ಇದು ಖಾಸಗಿ ವಲಯಕ್ಕೆ ಪಿಎಂ ಗತಿಶಕ್ತಿ NMP ವೇದಿಕೆಯನ್ನು ತೆರೆಯಲಾಗಿದೆ.
    • ಇದನ್ನು ಭಾಸ್ಕರಾಚಾರ್ಯ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ಅನ್ವಯಿಕೆಗಳು ಮತ್ತು ಭೂ-ಮಾಹಿತಿ ಸಂಸ್ಥೆ (BISAG-N) ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಿದೆ ಮತ್ತು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಭೂ-ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ದತ್ತಾಂಶ ನೋಂದಣಿ (NGDR) ಯಿಂದ ಚಾಲಿತವಾಗಿದೆ.
    • ಇದು ಭೂ-ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ದತ್ತಾಂಶ ಮತ್ತು ಸುಧಾರಿತ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆಗೆ ವ್ಯಾಪಕ ಪ್ರವೇಶವನ್ನು ಸಕ್ರಿಯಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ.
  • ಪಿಎಂ ಗತಿಶಕ್ತಿ – ಕಡಲಾಚೆಯ ತೀರ (offshore): ಬಹು ವಲಯಗಳಲ್ಲಿ ಕಡಲಾಚೆಯ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯ ಸಮಗ್ರ ಯೋಜನೆ ಮತ್ತು ನಿರ್ವಹಣೆಗಾಗಿ ಮೀಸಲಾದ ಡಿಜಿಟಲ್ ವೇದಿಕೆ.
    • ಇದು ಭಾರತದ ನೀಲಿ ಆರ್ಥಿಕತೆಯನ್ನು ಬಲಪಡಿಸುತ್ತದೆ.
    • ಕಡಲಾಚೆಯ ಯೋಜನೆಗಳಿಗೆ (ಗಾಳಿಯಂತ್ರಗಳು, ಸಾಗರ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳು, ಕರಾವಳಿ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ) ದತ್ತಾಂಶ-ಚಾಲಿತ ನಿರ್ಧಾರ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲು ಅನುವು ಮಾಡಿಕೊಡುತ್ತದೆ.
  • 112 ಆಕಾಂಕ್ಷಿ ಜಿಲ್ಲೆಗಳಿಗೆ PMGS ಜಿಲ್ಲಾ ಮಾಸ್ಟರ್ ಪ್ಲಾನ್ (DMP): ಇದು ದತ್ತಾಂಶ-ಚಾಲಿತ ಸ್ಥಳೀಯ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಮತ್ತು ಸಮಗ್ರ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಬೆಳವಣಿಗೆಯನ್ನು ಬಲಪಡಿಸುತ್ತದೆ.
  • ಲಾಜಿಸ್ಟಿಕ್ಸ್ ಎಕ್ಸಲೆನ್ಸ್, ಅಡ್ವಾನ್ಸ್‌ಮೆಂಟ್ ಅಂಡ್ ಪರ್ಫಾರ್ಮೆನ್ಸ್ ಶೀಲ್ಡ್ (LEAPS) 2025: ಇದು ಲಾಜಿಸ್ಟಿಕ್ಸ್ ವಲಯಗಳಲ್ಲಿ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ನಾಯಕತ್ವ ಮತ್ತು ನಾವೀನ್ಯತೆಯನ್ನು ಗುರುತಿಸುತ್ತದೆ.
    • ಇದು ಕೈಗಾರಿಕೆ ಮತ್ತು ಆಂತರಿಕ ವ್ಯಾಪಾರ ಉತ್ತೇಜನ ಇಲಾಖೆ (DPIIT) ಯ ಪ್ರಮುಖ ಉಪಕ್ರಮವಾಗಿದೆ.
    • ಇದು ಸುಸ್ಥಿರತೆ, ESG (ಪರಿಸರ, ಸಾಮಾಜಿಕ ಮತ್ತು ಆಡಳಿತ) ಪದ್ಧತಿಗಳು, ಮತ್ತು ಹಸಿರು ಲಾಜಿಸ್ಟಿಕ್ಸ್ ಇತ್ಯಾದಿಗಳಿಗೆ ಒತ್ತು ನೀಡುತ್ತದೆ.
  • ಪಿಎಂಜಿಎಸ್ NMP ತಡೆಹಲಗೆ (ಡ್ಯಾಶ್‌ಬೋರ್ಡ್): ಪ್ರಗತಿಯನ್ನು ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆ ಮಾಡಲು ಮತ್ತು ಕಾರ್ಯಸಾಧ್ಯವಾದ ಒಳನೋಟಗಳನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಒಂದು ಸಮಗ್ರ ಬಹು-ವಲಯ ವರದಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆ.

ಪಿಎಂ ಗತಿಶಕ್ತಿ NMP, 2021: ಇದು 57ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಕೇಂದ್ರ ಸಚಿವಾಲಯಗಳು, ಇಲಾಖೆಗಳು, ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯಗಳು/ಕೇಂದ್ರಾಡಳಿತ ಪ್ರದೇಶಗಳಿಂದ ಭೂ-ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ದತ್ತಾಂಶವನ್ನು ಸಂಯೋಜಿಸುವ ಮೂಲಕ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಯೋಜನೆ ಮತ್ತು ಅನುಷ್ಠಾನದಲ್ಲಿ ಕ್ರಾಂತಿಕಾರಕ ಬದಲಾವಣೆ ತಂದಿದೆ. NMP ಯ ಏಳು ಇಂಜಿನ್‌ಗಳು: ರೈಲ್ವೆ, ರಸ್ತೆಗಳು, ಬಂದರುಗಳು, ಜಲಮಾರ್ಗಗಳು, ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣಗಳು, ಸಮೂಹ ಸಾರಿಗೆ ಮತ್ತು ಲಾಜಿಸ್ಟಿಕ್ಸ್ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ.