ಸುದ್ದಿ –   ಬಿಕ್ಕಟ್ಟಿನ ಭೀತಿ ಮತ್ತು ನಿಯಮಿತ ಸಭಾತ್ಯಾಗಗಳ (walkouts) ಕಾರ್ಮೋಡದ ನಡುವೆಯೇ ಸಂಸತ್ತು ಮತ್ತೊಂದು ಅಧಿವೇಶನವನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸುತ್ತಿದೆ. ಇದರಿಂದಾಗಿ ಭಾರತದ ಅತ್ಯುನ್ನತ ಪ್ರಜಾಸತ್ತಾತ್ಮಕ ವೇದಿಕೆಯು ತನ್ನ ಧ್ವನಿಯನ್ನು (ಪರಿಣಾಮಕಾರಿತ್ವವನ್ನು) ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದೆ ಎಂಬ ಗಂಭೀರ ಕಳವಳಗಳು ವ್ಯಕ್ತವಾಗುತ್ತಿವೆ.

ಸಂಸತ್ತಿನ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಣೆಯ ಪ್ರಸ್ತುತ ಸ್ಥಿತಿಗತಿ:

• 2025 ರ ಮುಂಗಾರು ಅಧಿವೇಶನದಲ್ಲಿ (Monsoon Session) ಲೋಕಸಭೆಯು ನಿಗದಿತ ಸಮಯದಲ್ಲಿ 29% ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯಸಭೆಯು 34% ರಷ್ಟು ಮಾತ್ರ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಿವೆ.
• ವಾರ್ಷಿಕ ಕಲಾಪಗಳು 121 ದಿನಗಳಿಂದ (1952-70) 2000 ನೇ ಇಸವಿಯ ನಂತರ ~68 ದಿನಗಳಿಗೆ ಇಳಿದಿವೆ.
• 2025 ರ ಮುಂಗಾರು ಅಧಿವೇಶನದಲ್ಲಿ ಪ್ರಶ್ನೋತ್ತರ ಅವಧಿಯ (Question Hour) ಕಾರ್ಯಕ್ಷಮತೆಯು ಲೋಕಸಭೆಯಲ್ಲಿ 23% ಕ್ಕೆ ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯಸಭೆಯಲ್ಲಿ 6% ಕ್ಕೆ ಇಳಿದಿದೆ.
• 16 ಮತ್ತು 17 ನೇ ಲೋಕಸಭೆಗಳಲ್ಲಿ ಕೇವಲ 20% ಮಸೂದೆಗಳನ್ನು ಮಾತ್ರ ಸಂಸದೀಯ ಸಮಿತಿಗಳಿಗೆ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾಗಿದೆ, ಇದು ಹಿಂದಿನ 60% ಕ್ಕಿಂತ ಕಡಿಮೆಯಾಗಿದೆ.
• 17 ನೇ ಲೋಕಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಪ್ರಸ್ತುತ 18 ನೇ ಲೋಕಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಇನ್ನೂ ಡೆಪ್ಯೂಟಿ ಸ್ಪೀಕರ್ (ಉಪ ಸಭಾಪತಿ) ನೇಮಕವಾಗಿಲ್ಲ.

ಸುಗಮ ಸಂಸದೀಯ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಣೆಗೆ ಅಗತ್ಯವಿರುವ ಸುಧಾರಣೆಗಳು:

• ಸಾಂಸ್ಥಿಕ ಸಂವಾದ: ಯುನೈಟೆಡ್ ಕಿಂಗ್‌ಡಮ್‌ನ (UK) ಸಂಸದೀಯ ನಿರ್ವಹಣಾ ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳಂತೆಯೇ, ಸದನದ ನಾಯಕರು, ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ ಮತ್ತು ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷದ ನಾಯಕರ ನಡುವೆ ರಚನಾತ್ಮಕ ಮತ್ತು ನಿಯತಕಾಲಿಕ ಸಭೆಗಳನ್ನು ಪುನರಾರಂಭಿಸಬೇಕು.
• ಪಕ್ಷಾಂತರ ವಿರೋಧಿ ಸುಧಾರಣೆ: UK/ಕೆನಡಾ ಮಾದರಿಯಲ್ಲಿ ಸಂಸದರ ಸ್ವಾಯತ್ತತೆಯನ್ನು ಮರುಸ್ಥಾಪಿಸಲು, ಕೇವಲ ವಿಶ್ವಾಸಮತ ಯಾಚನೆ ಮತ್ತು ಹಣಕಾಸು ಮಸೂದೆಗಳಿಗೆ ಮಾತ್ರ ವಿಪ್ (Whip) ಜಾರಿಯನ್ನು ಸೀಮಿತಗೊಳಿಸಬೇಕು.
• ಸಮಿತಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಪುನಶ್ಚೇತನ: 75% ಮಸೂದೆಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಯಿ ಸಮಿತಿಗಳಿಗೆ (Standing Committees) ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಬೇಕು ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸಮಾಲೋಚನೆಗಳು ಹಾಗೂ ತಜ್ಞರ ವಿಚಾರಣೆಗಳನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸಬೇಕು.
• ಖಾತರಿಪಡಿಸಿದ ಕಲಾಪದ ದಿನಗಳು: ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದ ನಿಗದಿತ ಸಂಸದೀಯ ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್ ಮಾದರಿಯಲ್ಲಿ, ವಾರ್ಷಿಕವಾಗಿ ಕನಿಷ್ಠ 100–120 ದಿನಗಳ ಕಲಾಪಗಳನ್ನು ನಡೆಸಲು ಶಾಸನಬದ್ಧ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸಬೇಕು.

ಸಂಸತ್ತಿನ ಸದನಗಳನ್ನು ಕರೆಯುವ ವಿಧಾನ:

• ಸಂವಿಧಾನದ ವಿಧಿ 85(1) ರ ಪ್ರಕಾರ, ಸಂಸತ್ತಿನ ಪ್ರತಿ ಸದನವನ್ನು ಕರೆಯಲು (ಸಮನ್ಸ್ ನೀಡಲು) ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಗೆ ಅಧಿಕಾರವಿದೆ.
• ಆದರೆ ಎರಡು ಅಧಿವೇಶನಗಳ ನಡುವಿನ ಗರಿಷ್ಠ ಅಂತರವು ಆರು ತಿಂಗಳಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿರಬಾರದು.
• ಲೋಕಸಭೆ ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯಸಭೆಯನ್ನು ಏಕಕಾಲದಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ಒಂದೇ ದಿನಾಂಕದಂದು ಕರೆಯಲೇಬೇಕೆಂಬ ಅಗತ್ಯವಿಲ್ಲ.
• ಸಂಸತ್ತಿನ ಕಲಾಪಗಳಿಗೆ ಯಾವುದೇ ನಿಗದಿತ ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್ ಇಲ್ಲ.
• ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ, ಒಂದು ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಮೂರು ಅಧಿವೇಶನಗಳನ್ನು ನಡೆಸಲಾಗುತ್ತದೆ: ಬಜೆಟ್ ಅಧಿವೇಶನ, ಮುಂಗಾರು ಅಧಿವೇಶನ ಮತ್ತು ಚಳಿಗಾಲದ ಅಧಿವೇಶನ.