ಸುದ್ದಿ –  ಜಲಶಕ್ತಿ ಸಚಿವಾಲಯವು “ನೀರಿಗಾಗಿ ಕೈಗಾರಿಕೆ” (Industry for Water) ಎಂಬ ಧ್ಯೇಯವಾಕ್ಯದೊಂದಿಗೆ ವಿಶ್ವ ಜಲ ದಿನಾಚರಣೆ ಸಮಾವೇಶ 2026 ಅನ್ನು ಆಯೋಜಿಸಿತ್ತು.

• ಬಿಡುಗಡೆ: ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಜಲ ದತ್ತಾಂಶ ನೀತಿ 2026 ಅನ್ನು 7ನೇ ಸಣ್ಣ ನೀರಾವರಿ ಗಣತಿ, 2ನೇ ಜಲಮೂಲಗಳ ಗಣತಿ, 1ನೇ ಚಿಲುಮೆಗಳ ಗಣತಿ ಮತ್ತು 1ನೇ ಬೃಹತ್ ಮತ್ತು ಮಧ್ಯಮ ನೀರಾವರಿ ಯೋಜನೆಗಳ ಗಣತಿಯೊಂದಿಗೆ ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲಾಯಿತು.
• ಬದ್ಧತೆ: ಜಂಟಿ ಕೈಗಾರಿಕಾ ಘೋಷಣೆಯ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ, ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳು 2027 ರಿಂದ ನಿಯಮಿತವಾಗಿ ಜಲ ಲೆಕ್ಕಪರಿಶೋಧನೆ (Water audits) ನಡೆಸಲು ಮತ್ತು 2030 ರ ವೇಳೆಗೆ ತಮ್ಮ ಒಟ್ಟು ಜಲ ಹೆಜ್ಜೆಗುರುತನ್ನು (Water footprint) 50% ರಷ್ಟು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಲು ಬದ್ಧವಾಗಿವೆ.

• ಜಲಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳ ಸುಸ್ಥಿರ ನಿರ್ವಹಣೆಯನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸಲು ಪ್ರತಿ ವರ್ಷ ಮಾರ್ಚ್ 22 ರಂದು ವಿಶ್ವ ಜಲ ದಿನವನ್ನು ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. 2026 ರ ಧ್ಯೇಯವಾಕ್ಯ “ನೀರು ಮತ್ತು ಲಿಂಗತ್ವ” (Water and Gender).

ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಜಲ ದತ್ತಾಂಶ ನೀತಿ 2026 ರ ಕುರಿತು

• ಏಕೀಕೃತ ವ್ಯವಸ್ಥೆ: ಈ ನೀತಿಯು ಇಲಾಖಾ ಮಟ್ಟದ ಪ್ರತ್ಯೇಕತೆಯನ್ನು ಕೊನೆಗೊಳಿಸಿ, ಜಲವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಘಟಕಗಳಾದ್ಯಂತ (Hydrological units) ನೀರಿನ ಪ್ರಮಾಣ, ಗುಣಮಟ್ಟ ಮತ್ತು ಬಳಕೆಯನ್ನು ಸಂಯೋಜಿಸುವ ಪ್ರಮಾಣೀಕೃತ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಜಾರಿಗೆ ತರುತ್ತದೆ.
• ದತ್ತಾಂಶ ಭಂಡಾರ: ದತ್ತಾಂಶ ಆಧಾರಿತ ಜಲ ಆಡಳಿತವನ್ನು ಸುಗಮಗೊಳಿಸಲು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಜಲ ಮಾಹಿತಿ ಕೇಂದ್ರವು (NWIC) ಏಕೈಕ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ದತ್ತಾಂಶ ಭಂಡಾರವಾಗಿ ಮತ್ತು ‘ಸತ್ಯದ ಏಕೈಕ ಮೂಲ’ವಾಗಿ (Single source of truth) ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ.
• ನದಿಪಾತ್ರದ ಮಟ್ಟದ ನಿರ್ವಹಣೆ: ದತ್ತಾಂಶ ಸಂಗ್ರಹಣೆ ಮತ್ತು ಯೋಜನಾ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ಕೇವಲ ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ಗಡಿಗಳಿಗೆ ಸೀಮಿತಗೊಳಿಸದೆ ಜಲವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಘಟಕಗಳಿಗೆ ಬದಲಾಯಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದರಿಂದ ನದಿಪಾತ್ರಗಳನ್ನು ಏಕೈಕ ನಿರ್ವಹಣಾ ಘಟಕಗಳಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.