ನಗರ ಆರೋಗ್ಯದಲ್ಲಿ ಜಾಗತಿಕ ಬದ್ಧತೆ: NCD ನಿಯಂತ್ರಣದ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ PHC ಶೃಂಗಸಭೆ: ರಿಯೊ ಡಿ ಜನೈರೊದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಪಾಲುದಾರಿಕೆ ಆರೋಗ್ಯಕರ ನಗರಗಳ (PHC) ಶೃಂಗಸಭೆ 55 ನಗರಗಳ ಆರೋಗ್ಯ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಮತ್ತು ತಜ್ಞರನ್ನು ಒಟ್ಟುಗೂಡಿಸಿ ಸಾಂಕ್ರಾಮಿಕವಲ್ಲದ ರೋಗಗಳು (NCDs) ಮತ್ತು ಗಾಯಗಳನ್ನು ತಡೆಗಟ್ಟುವತ್ತ ಗಮನಹರಿಸಿದೆ. NCDಗಳು ವರ್ತನೆ, ಚಯಾಪಚಯ ಹಾಗೂ ಪರಿಸರ ಅಪಾಯಕಾರಿ ಅಂಶಗಳಿಂದ ಉಂಟಾಗುವ ದೀರ್ಘಕಾಲೀನ ಕಾಯಿಲೆಗಳಾಗಿದ್ದು, ಜಾಗತಿಕ ಸಾವುಗಳಲ್ಲಿ 80% ಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಪಾಲು ಹೊಂದಿವೆ. WHO ಸೂಚಿಸಿದಂತೆ ಕಡಿಮೆ-ಮಧ್ಯಮ ಆದಾಯದ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಇದರ ಭಾರ ಹೆಚ್ಚಾಗಿದೆ. ಭಾರತವು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ, ಸಕ್ಕರೆ ಮಂಡಳಿಗಳು, ಫಿಟ್ ಇಂಡಿಯಾ ಮತ್ತು ಕ್ಯಾನ್ಸರ್ ಆರೈಕೆ ಕೇಂದ್ರಗಳ ಮೂಲಕ ನಿಯಂತ್ರಣ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಕೈಗೊಂಡಿದೆ.

ಆಳ ಸಮುದ್ರ ಸಂರಕ್ಷಣೆ: ‘ಭಾವಸಾಗರ’ ಉಲ್ಲೇಖಿತ ಕೇಂದ್ರದ ಅಧಿಸೂಚನೆ: ಜೈವಿಕ ವೈವಿಧ್ಯತೆ ಕಾಯ್ದೆ 2002 ಅಡಿಯಲ್ಲಿ, ಕೊಚ್ಚಿಯ CMLREಯ “ಭಾವಸಾಗರ” ಮತ್ತು ಪುಣೆಯ ಅಘರ್ಕರ್ ಸಂಶೋಧನಾ ಸಂಸ್ಥೆಯನ್ನು ಆಳ-ಸಮುದ್ರ ಪ್ರಾಣಿಸಂಕುಲದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉಲ್ಲೇಖಿತ ಕೇಂದ್ರಗಳಾಗಿ ಅಧಿಸೂಚಿಸಲಾಗಿದೆ. ಈ ಕೇಂದ್ರಗಳು 3,500 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಮಾದರಿಗಳನ್ನು ಸಂರಕ್ಷಿಸಿ, ಆಳ ಸಮುದ್ರದ ಪ್ರಭೇದಗಳ ವರ್ಗೀಕರಣ ಹಾಗೂ ಸಂರಕ್ಷಣೆಗೆ ಸಹಕರಿಸುತ್ತವೆ. UNCLOS, CBD, SDG 14 ಮತ್ತು BBNJ ಒಪ್ಪಂದಗಳಂತಹ ಜಾಗತಿಕ ಚೌಕಟ್ಟುಗಳು ಸಮುದ್ರ ಪರಿಸರ ರಕ್ಷಣೆಗೆ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನ ನೀಡುತ್ತವೆ. ಆಳ ಸಮುದ್ರವು 200 ಮೀಟರ್ ಕೆಳಗಿನ ಪ್ರದೇಶವಾಗಿದ್ದು, ಭೂಮಿಯ ಜೀವವೈವಿಧ್ಯದ ಬಹುಪಾಲು ಹೊಂದಿದೆ.

ಕ್ವಾಂಟಮ್ ಯುಗದ ಸೈಬರ್ ಭದ್ರತೆ: PQC ವಲಸೆ ಮಾರ್ಗಸೂಚಿಯ ಮಹತ್ವ: ಭಾರತವು ಕ್ವಾಂಟಮ್ ಕಂಪ್ಯೂಟಿಂಗ್‌ನಿಂದ ಉಂಟಾಗುವ ಸೈಬರ್ ಅಪಾಯಗಳನ್ನು ಎದುರಿಸಲು ಕ್ವಾಂಟಮ್-ನಂತರದ ಗುಪ್ತಲಿಪಿಶಾಸ್ತ್ರ (PQC) ಮಾರ್ಗಸೂಚಿಯನ್ನು ರೂಪಿಸಿದೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ RSA ಮತ್ತು ECC ಆಧಾರಿತ ಸಾರ್ವಜನಿಕ-ಕೀಲಿ ಗುಪ್ತಲಿಪೀಕರಣವನ್ನು ಭೇದಿಸುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಕ್ವಾಂಟಮ್ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನಕ್ಕಿದ್ದು, “ಈಗ ಸಂಗ್ರಹಿಸಿ, ನಂತರ ಡಿಕ್ರಿಪ್ಟ್ ಮಾಡಿ” ದಾಳಿಗಳಿಂದ ದೀರ್ಘಕಾಲದ ಮಾಹಿತಿಯ ಸುರಕ್ಷತೆಗೆ ಅಪಾಯ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ. ವಿಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಇಲಾಖೆ (DST)ಯ QuEST, ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕ್ವಾಂಟಮ್ ಮಿಷನ್ ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯ ಮಟ್ಟದ ಉಪಕ್ರಮಗಳು ಭದ್ರ ಡಿಜಿಟಲ್ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ನಿರ್ಮಾಣಕ್ಕೆ ಸಹಕಾರಿಯಾಗಿವೆ. ಇದು ಡಿಜಿಟಲ್ ಸಾರ್ವಭೌಮತ್ವ ಮತ್ತು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಭದ್ರತೆಯ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಮುಖವಾಗಿದೆ.

ಆಹಾರ ಸಂಸ್ಕರಣಾ ವಲಯದಲ್ಲಿ ಬೆಳವಣಿಗೆ: PLISFPI ಯೋಜನೆಯ ಪ್ರಭಾವ: ಆಹಾರ ಸಂಸ್ಕರಣಾ ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳ ಸಚಿವಾಲಯದ PLISFPI ಯೋಜನೆ (₹10,900 ಕೋಟಿ, 2021-27) ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಜಾಗತಿಕ ಆಹಾರ ಉತ್ಪಾದನಾ ಚಾಂಪಿಯನ್‌ಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸುವ ಗುರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಈ ವಲಯದ GVA ₹1.92 ಲಕ್ಷ ಕೋಟಿಗೆ ಏರಿಕೆಯಾಗಿ, ಉದ್ಯೋಗ 20.68 ಲಕ್ಷಕ್ಕೆ ತಲುಪಿದೆ ಎಂದು ವಾರ್ಷಿಕ ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳ ಸಮೀಕ್ಷೆ (ASI) ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ. ಯೋಜನೆಯು ಉತ್ಪಾದನೆ-ಸಂಯೋಜಿತ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹದ ಮೂಲಕ ಬ್ರಾಂಡ್ ಉತ್ತೇಜನ, ಕೃಷಿಯೇತರ ಉದ್ಯೋಗ ಮತ್ತು ರೈತರ ಆದಾಯ ಹೆಚ್ಚಳಕ್ಕೆ ನೆರವಾಗುತ್ತದೆ. PMKSY, PMFME ಮತ್ತು ಮೆಗಾ ಫುಡ್ ಪಾರ್ಕ್ಸ್ ಯೋಜನೆಗಳು ಈ ವಲಯದ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ ಪೂರಕವಾಗಿವೆ.

ಸಾಹಸದಲ್ಲಿ ಭಾರತೀಯ ಮಹಿಳೆಯ ಸಾಧನೆ: ಎವರೆಸ್ಟ್ ಬೇಸ್ ಕ್ಯಾಂಪ್ ಸೈಕ್ಲಿಂಗ್: ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶದ ದಿವ್ಯಾ ಸಿಂಗ್ ಅವರು 2026ರಲ್ಲಿ ಸೈಕಲ್ ಮೂಲಕ ಮೌಂಟ್ ಎವರೆಸ್ಟ್ ಬೇಸ್ ಕ್ಯಾಂಪ್ ತಲುಪಿದ ಮೊದಲ ಭಾರತೀಯ ಮಹಿಳೆಯಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಅವರು 14 ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಕಠ್ಮಂಡುವಿನಿಂದ ಸಲೇರಿ, ನಾಮ್ಚೆ ಬಜಾರ್ ಮೂಲಕ 5,364 ಮೀಟರ್ ಎತ್ತರದವರೆಗೆ ಪ್ರಯಾಣಿಸಿದರು. ಈ ಸಾಧನೆ ಮಹಿಳಾ ಸಬಲೀಕರಣ ಮತ್ತು ಸಾಹಸ ಕ್ರೀಡೆಯಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ಬೆಳವಣಿಗೆಯನ್ನು ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸುತ್ತದೆ. ಅತ್ಯಂತ ಕಠಿಣ ಹವಾಮಾನ ಮತ್ತು ಭೌಗೋಳಿಕ ಸವಾಲುಗಳನ್ನು ಮೀರಿ ಸಾಧಿಸಿರುವುದು ಯುವಕರಿಗೆ ಪ್ರೇರಣೆಯಾಗಿದೆ.

ಪೌಷ್ಟಿಕ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಹೆಜ್ಜೆ: ಪೋಷಣ್ ಪಖ್ವಾಡ ಮತ್ತು ಮಿಷನ್ ಪೋಷಣ್ 2.0: ಮಹಿಳಾ ಮತ್ತು ಮಕ್ಕಳ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಸಚಿವಾಲಯವು 2026ರ ಏಪ್ರಿಲ್ 9-23ರವರೆಗೆ 8ನೇ ಪೋಷಣ್ ಪಖ್ವಾಡವನ್ನು ಪೋಷಣ್ ಅಭಿಯಾನದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಆಚರಿಸಿದೆ. ಇದು ಮಕ್ಕಳ ಮತ್ತು ಮಹಿಳೆಯರಲ್ಲಿ ಪೌಷ್ಟಿಕಾಂಶ ಸುಧಾರಣೆಗಾಗಿ 15 ದಿನಗಳ ಜನಜಾಗೃತಿ ಅಭಿಯಾನವಾಗಿದ್ದು, “ಮೊದಲ 6 ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಮಿದುಳಿನ ಬೆಳವಣಿಗೆ”ಗೆ ಒತ್ತು ನೀಡುತ್ತದೆ. ತಾಯಿಯ ಪೋಷಣೆ, ಸ್ತನ್ಯಪಾನ, ಪೂರಕ ಆಹಾರ ಮತ್ತು ಆಟ-ಆಧಾರಿತ ಕಲಿಕೆ ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶಗಳಾಗಿವೆ. 2018ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಾರಂಭವಾದ ಕೇಂದ್ರ ಪ್ರಾಯೋಜಿತ ಯೋಜನೆ 2021ರಲ್ಲಿ ಮಿಷನ್ ಪೋಷಣ್ 2.0 ರೂಪದಲ್ಲಿ ವಿಸ್ತರಿಸಲಾಯಿತು, ಇದು ಪೌಷ್ಟಿಕಾಂಶ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳ ಸಮಗ್ರತೆಯನ್ನು ಖಚಿತಪಡಿಸುತ್ತದೆ.

ಮಾನವ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ಸಿದ್ಧತೆ: ಇಸ್ರೋ ಮಿಷನ್ ಮಿತ್ರದ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಮಹತ್ವ: ಇಸ್ರೋ ಗಗನ್‌ಯಾನ್ ಯೋಜನೆಗಾಗಿ “ಮಿಷನ್ ಮಿತ್ರ”ನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿದೆ, ಇದು ಲೇಹ್‌ನ 3,500 ಮೀಟರ್ ಎತ್ತರದಲ್ಲಿ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶದಂತಹ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳನ್ನು ಅನುಕರಿಸಿ ಗಗನಯಾತ್ರಿಗಳ ಕಾರ್ಯಕ್ಷಮತೆಯನ್ನು ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಹೈಪೋಕ್ಸಿಯಾ, ತೀವ್ರ ಚಳಿ ಮತ್ತು ಪ್ರತ್ಯೇಕತೆ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳಲ್ಲಿ ಮಾನಸಿಕ ಸ್ಥೈರ್ಯ, ಸಂವಹನ ಮತ್ತು ಮಾನವ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದು ಅನಲಾಗ್ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಗಳ ಮೂಲಕ ಸುರಕ್ಷಿತ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ಮಿಷನ್‌ಗಳಿಗೆ ಪೂರಕವಾಗಿದೆ. ಗಗನ್‌ಯಾನ್ ಭಾರತವನ್ನು ಮಾನವರನ್ನು ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶಕ್ಕೆ ಕಳುಹಿಸುವ ನಾಲ್ಕನೇ ದೇಶವನ್ನಾಗಿಸುವ ಗುರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, LVM3 ಉಡಾವಣಾ ವಾಹನವನ್ನು ಬಳಸುತ್ತದೆ.

ಇಂಧನ ಭದ್ರತೆಯ ಸವಾಲು: ತೈಲ ಆಮದು ಅವಲಂಬನೆಯ ಏರಿಕೆ: ಭಾರತದ ಕಚ್ಚಾ ತೈಲ ಆಮದು ಅವಲಂಬನೆ 2026ರಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 91% ತಲುಪಿದ್ದು, ಪಶ್ಚಿಮ ಏಷ್ಯಾದ ಮೇಲೆ 54.4% ಅವಲಂಬನೆಯಿದೆ. ಹಾರ್ಮುಜ್ ಜಲಸಂಧಿ ಮೂಲಕ 40% ಕಚ್ಚಾ ತೈಲ ಮತ್ತು 80% LPG ಸಾಗುವುದರಿಂದ ಭೌಗೋಳಿಕ-ರಾಜಕೀಯ ಅಪಾಯಗಳು ಹೆಚ್ಚಾಗಿವೆ. ರಷ್ಯಾದ ಪಾಲು ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಕುಸಿತ ಕಂಡಿದೆ. ಇಂಧನ ಭದ್ರತೆಗಾಗಿ ಮೂಲಗಳ ವೈವಿಧ್ಯೀಕರಣ, ಆಯಕಟ್ಟಿನ ಪೆಟ್ರೋಲಿಯಂ ಮೀಸಲು (SPR), ನವೀಕರಿಸಬಹುದಾದ ಇಂಧನ ಮತ್ತು HELP, OALP ನೀತಿಗಳ ಮೂಲಕ ದೇಶೀಯ ಉತ್ಪಾದನೆ ಹೆಚ್ಚಿಸುವ ಕ್ರಮಗಳು ಅವಶ್ಯಕವಾಗಿವೆ.

ಆರ್ಥಿಕ ಸೇರ್ಪಡೆಗೆ ಹೊಸ ದಿಕ್ಕು: ಆರ್‌ಬಿಐ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳ ವರ್ಗೀಕರಣ: ಭಾರತೀಯ ರಿಸರ್ವ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳ (BC) ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು BC-BO ಮತ್ತು BC-BT ಎಂದು ವರ್ಗೀಕರಿಸುವ ಪ್ರಸ್ತಾಪವನ್ನು ಮಾಡಿದೆ. ಇದು ಬ್ಯಾಂಕ್ ಶಾಖೆಗಳು, BC-BO ಮತ್ತು BC-BT ಎಂಬ ಮೂರು ವಿತರಣಾ ಕೇಂದ್ರಗಳ ಮೂಲಕ ಆರ್ಥಿಕ ಸೇರ್ಪಡೆಯನ್ನು ಬಲಪಡಿಸಲು ಉದ್ದೇಶಿಸಿದೆ. BC-BO ಗಳು ಖಾತೆ ತೆರೆಯುವಿಕೆ, ನಗದು ವಹಿವಾಟು ಮತ್ತು ಡೆಬಿಟ್ ಕಾರ್ಡ್ ಸೇವೆಗಳಂತಹ ಸಂಪೂರ್ಣ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಿದರೆ, BC-BT ಗಳು ಸಣ್ಣ-ಮೌಲ್ಯದ ಸೇವೆಗಳಿಗೆ ಸೀಮಿತವಾಗಿರುತ್ತವೆ. 2025ರ ವೇಳೆಗೆ 16 ಲಕ್ಷಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು BC ಗಳು ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿದ್ದು, ವೇತನ ಏಕರೂಪತೆ ಮತ್ತು ಗ್ರಾಮೀಣ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ವಿಸ್ತರಣೆಗೆ ಇದು ಪ್ರಮುಖ ಹೆಜ್ಜೆಯಾಗಿದೆ.

ಸಹಸ ಮತ್ತು ಸಬಲೀಕರಣ: ಪಾಯಲ್ ನಾಗ್ ಅವರ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಸಾಧನೆ: ಭಾರತದ ಪಾಯಲ್ ನಾಗ್ ಅವರು ವಿಶ್ವದ ಮೊದಲ ಚತುರ್ಭುಜ ಅಂಗವಿಕಲ ಮಹಿಳಾ ಬಿಲ್ಲುಗಾರ್ತಿಯಾಗಿ ಇತಿಹಾಸ ನಿರ್ಮಿಸಿದ್ದಾರೆ. ವಿದ್ಯುತ್ ದುರಂತದಿಂದ ನಾಲ್ಕು ಅವಯವಗಳನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಂಡರೂ, ಕೃತಕ ಅಂಗಗಳ ಸಹಾಯದಿಂದ ಭುಜ ಮತ್ತು ಬಾಯಿಯ ಮೂಲಕ ಗುರಿ ಭೇದಿಸುವ ಕೌಶಲ್ಯವನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಬ್ಯಾಂಕಾಕ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ವಿಶ್ವ ಪ್ಯಾರಾ-ಬಿಲ್ಲುಗಾರಿಕೆ ಸ್ಪರ್ಧೆಯಲ್ಲಿ ಚಿನ್ನದ ಪದಕ ಗೆದ್ದು ಜಾಗತಿಕ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಗುರುತಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ಖೇಲೋ ಇಂಡಿಯಾ, ದಿವ್ಯಾಂಗರ ಹಕ್ಕುಗಳ ಕಾಯ್ದೆ 2016 ಮತ್ತು TOPS ಯೋಜನೆಗಳು ಇಂತಹ ಪ್ರತಿಭೆಗಳ ಉತ್ತೇಜನಕ್ಕೆ ಪ್ರಮುಖವಾಗಿವೆ.

ಮಾನವ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ಅನ್ವೇಷಣೆಯ ಹೊಸ ಅಧ್ಯಾಯ: ಆರ್ಟೆಮಿಸ್-2 ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆ: ಆರ್ಟೆಮಿಸ್-2 ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆ 2026ರಲ್ಲಿ ಚಂದ್ರನ ಮಾನವಸಹಿತ ಸಮೀಪ-ಹಾರಾಟವನ್ನು ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ನಡೆಸಿ, ಭೂಮಿಯ ಕೆಳ ಕಕ್ಷೆ ಮೀರಿದ ಮಾನವ ಪ್ರಯಾಣಕ್ಕೆ ಹೊಸ ಮೈಲುಗಲ್ಲು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದೆ. ಓರಿಯನ್ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ನೌಕೆಯ ಮೂಲಕ ನಾಲ್ವರು ಸಿಬ್ಬಂದಿ 248,000 ಮೈಲುಗಳಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ದೂರ ಪ್ರಯಾಣಿಸಿದರು. ಈ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆ ಜೀವರಕ್ಷಕ ಮತ್ತು ಸಂಚರಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳ ಪರೀಕ್ಷೆ ನಡೆಸಿ, ಭವಿಷ್ಯದ ಚಂದ್ರ ಮತ್ತು ಮಂಗಳ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಗಳಿಗೆ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನ ನೀಡುತ್ತದೆ. ಇದು ಜಾಗತಿಕ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ಅನ್ವೇಷಣೆಯಲ್ಲಿ ಮಹತ್ವದ ಹೆಜ್ಜೆಯಾಗಿದೆ.

ಕ್ಷೇತ್ರ ಮರುವಿಂಗಡಣೆ: ಸಮಾನ ಪ್ರಾತಿನಿಧ್ಯ ಮತ್ತು ಒಕ್ಕೂಟ ಸವಾಲುಗಳ ನಡುವೆ: 2027ರ ಜನಗಣತಿಯ ಬಳಿಕ ಕ್ಷೇತ್ರ ಮರುವಿಂಗಡಣಾ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ಪುನರಾರಂಭವಾಗಲಿದ್ದು, ಇದು ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಆಧಾರಿತ ಸಮಾನ ಪ್ರಾತಿನಿಧ್ಯವನ್ನು ಖಚಿತಪಡಿಸಲು ಮಹತ್ವದ್ದಾಗಿದೆ. ಸಂವಿಧಾನದ 82 ಮತ್ತು 170ನೇ ವಿಧಿಗಳಡಿ ಕ್ಷೇತ್ರ ಮರುವಿಂಗಡಣಾ ಆಯೋಗವು ಸ್ವಾಯತ್ತವಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಿ ಅಂತಿಮ ನಿರ್ಧಾರಗಳನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಉತ್ತರ-ದಕ್ಷಿಣ ರಾಜ್ಯಗಳ ಪ್ರಾತಿನಿಧ್ಯ ಅಸಮತೋಲನ, ಮೀಸಲು ಕ್ಷೇತ್ರಗಳ ಮರುರಚನೆ, ಮಹಿಳಾ ಮೀಸಲಾತಿ ಅನುಷ್ಠಾನ ವಿಳಂಬ ಮತ್ತು ಒಕ್ಕೂಟ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಸವಾಲುಗಳು ಉದ್ಭವಿಸುತ್ತವೆ. ಲೋಕಸಭಾ ಸ್ಥಾನಗಳ ವಿಸ್ತರಣೆ, ರಾಜ್ಯಸಭೆಯ ಬಲವರ್ಧನೆ ಮತ್ತು ಹಂತ ಹಂತದ ಅನುಷ್ಠಾನವು ಸಮತೋಲನ ಸಾಧಿಸಲು ಪ್ರಮುಖ ಪರಿಹಾರಗಳಾಗಿವೆ.

ಶಬರಿಮಲೆ ವಿವಾದ: ಸಮಾನತೆ ಮತ್ತು ಧಾರ್ಮಿಕ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ಸಂಧಿಸ್ಥಳ: ಶಬರಿಮಲೆ ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ ಸರ್ವೋಚ್ಚ ನ್ಯಾಯಾಲಯವು ಲಿಂಗ ಸಮಾನತೆ (ವಿಧಿ 14, 15) ಮತ್ತು ಧಾರ್ಮಿಕ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ (ವಿಧಿ 25, 26) ನಡುವಿನ ಸಂಘರ್ಷವನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸುತ್ತಿದೆ. 2018ರ ತೀರ್ಪಿನಲ್ಲಿ ಮಹಿಳೆಯರ ಪ್ರವೇಶ ನಿರ್ಬಂಧವನ್ನು ಅಸ್ಪೃಶ್ಯತೆಯ ರೂಪವೆಂದು ಘೋಷಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಆದರೆ ಪ್ರಸ್ತುತ ಮರುಪರಿಶೀಲನೆಯಲ್ಲಿ, ವಿಧಿ 17 ಅನ್ನು ಜೈವಿಕ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗೆ ಅನ್ವಯಿಸುವುದರ ಬಗ್ಗೆ ಪ್ರಶ್ನಿಸಲಾಗಿದೆ. ಅಗತ್ಯ ಧಾರ್ಮಿಕ ಆಚರಣೆಗಳ ಸಿದ್ಧಾಂತ (ERP) ಮೂಲಕ ನ್ಯಾಯಾಲಯವು ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಮಹತ್ವವನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸುತ್ತದೆ. ಈ ತೀರ್ಪು ಭವಿಷ್ಯದ ಧಾರ್ಮಿಕ ಹಕ್ಕುಗಳ ವಿವಾದಗಳಿಗೆ ದಿಕ್ಕುನಿರ್ಧಾರ ಮಾಡಲಿದೆ.