ಸುದ್ದಿ –  ಕೇಂದ್ರ ಸಚಿವ ಸಂಪುಟವು ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ ಗ್ರಾಮ ಸಡಕ್ ಯೋಜನೆ-III (PMGSY-III) ಅನ್ನು ಮಾರ್ಚ್ 2028 ರವರೆಗೆ ವಿಸ್ತರಿಸಲು ಅನುಮೋದಿಸಿದೆ

ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶಗಳು:

• ಗ್ರಾಮೀಣಾಭಿವೃದ್ಧಿ ಸಚಿವಾಲಯವು ಡಿಸೆಂಬರ್ 2000 ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದ PMGSY, ಗ್ರಾಮೀಣ ಜನವಸತಿಗಳಿಗೆ ಎಲ್ಲಾ-ಹವಾಮಾನದ ರಸ್ತೆ ಸಂಪರ್ಕವನ್ನು ಕಲ್ಪಿಸುವ ಗುರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.
• ಹಂತಗಳು I-IV (2000-2028) ಆರಂಭಿಕ ಸಂಪರ್ಕಗಳು, ಮೇಲ್ದರ್ಜೆಗೇರಿಸುವಿಕೆ, ಎಡಪಂಥೀಯ ಉಗ್ರವಾದ (LWE) ಪೀಡಿತ ಪ್ರದೇಶಗಳು ಮತ್ತು ಹೆಚ್ಚಿನ ಜನವಸತಿಗಳ ಮೇಲೆ ಕೇಂದ್ರೀಕರಿಸಿವೆ, ಇದರಡಿ 8.25 ಲಕ್ಷ ಕಿ.ಮೀ ಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ರಸ್ತೆಯನ್ನು ಮಂಜೂರು ಮಾಡಲಾಗಿದೆ.
• ವಿಕೇಂದ್ರೀಕೃತ ಯೋಜನೆ ಮತ್ತು ತಾಂತ್ರಿಕ ಮಧ್ಯಸ್ಥಿಕೆಗಳ ಬೆಂಬಲದೊಂದಿಗೆ, ಹೆಚ್ಚಿದ ಕೃಷಿಯೇತರ ಉದ್ಯೋಗ, ಉತ್ತಮ ರೈತರ ಬೆಲೆಗಳು, ಸಾಂಸ್ಥಿಕ ಜನನಗಳು ಮತ್ತು ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಪ್ರವೇಶವು ಇದರ ಪ್ರಭಾವಗಳಲ್ಲಿ ಸೇರಿವೆ.

PMGSY ಯ ಪ್ರಮುಖ ಲಕ್ಷಣಗಳು:

• ಪ್ರಾರಂಭ: ಗ್ರಾಮೀಣಾಭಿವೃದ್ಧಿ ಸಚಿವಾಲಯದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಕೇಂದ್ರ ಪ್ರಾಯೋಜಿತ ಯೋಜನೆಯಾಗಿ ಡಿಸೆಂಬರ್ 25, 2000 ರಂದು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಲಾಯಿತು.
• ಉದ್ದೇಶ: ಬಯಲು ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ 500 ಅಥವಾ ಅದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಇರುವ, ಮತ್ತು ಈಶಾನ್ಯ ರಾಜ್ಯಗಳು, ಹಿಮಾಲಯನ್ ರಾಜ್ಯಗಳು, ಮರುಭೂಮಿ ಪ್ರದೇಶಗಳು ಮತ್ತು ಆಯ್ದ ಹಿಂದುಳಿದ ಜಿಲ್ಲೆಗಳಂತಹ ವಿಶೇಷ ವರ್ಗದ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ 250 ಅಥವಾ ಅದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಇರುವ, ಈ ಹಿಂದೆ ಸಂಪರ್ಕವಿಲ್ಲದ ಗ್ರಾಮೀಣ ಜನವಸತಿಗಳಿಗೆ ಎಲ್ಲಾ-ಹವಾಮಾನದ ರಸ್ತೆ ಸಂಪರ್ಕವನ್ನು ಒದಗಿಸುವ ಮೂಲಕ ಬಡತನವನ್ನು ನಿವಾರಿಸುವುದು.

ಪ್ರಮುಖ ಹಂತಗಳು:

• ಹಂತ I (2000): ಅರ್ಹ ಸಂಪರ್ಕವಿಲ್ಲದ ಜನವಸತಿಗಳಿಗೆ ಆರಂಭಿಕ ಎಲ್ಲಾ-ಹವಾಮಾನದ ಸಂಪರ್ಕಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುವ ಮೇಲೆ ಕೇಂದ್ರೀಕರಿಸಿದೆ.
• ಹಂತ II (2013): ಸಾರಿಗೆ ದಕ್ಷತೆಯನ್ನು ಸುಧಾರಿಸಲು ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕ ಕೇಂದ್ರಗಳನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸಲು ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿರುವ 50,000 ಕಿ.ಮೀ ಗ್ರಾಮೀಣ ರಸ್ತೆ ಜಾಲವನ್ನು ಮೇಲ್ದರ್ಜೆಗೇರಿಸುವತ್ತ ಗಮನ ಹರಿಸಿತು.
• ಎಡಪಂಥೀಯ ಉಗ್ರವಾದ ಪೀಡಿತ ಪ್ರದೇಶಗಳಿಗಾಗಿ (2016): ಸಾಮಾಜಿಕ-ಆರ್ಥಿಕ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಮತ್ತು ಭದ್ರತಾ ಪಡೆಗಳ ಚಲನಶೀಲತೆ ಎರಡನ್ನೂ ಸುಧಾರಿಸಲು ಒಂಬತ್ತು ರಾಜ್ಯಗಳಾದ್ಯಂತ ತೀವ್ರವಾಗಿ ಪೀಡಿತವಾಗಿರುವ 44 ಜಿಲ್ಲೆಗಳನ್ನು ಗುರಿಯಾಗಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ.
• ಹಂತ III (2019): ಹಳ್ಳಿಗಳನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ಗ್ರಾಮೀಣ ಕೃಷಿ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗಳು, ಉನ್ನತ ಮಾಧ್ಯಮಿಕ ಶಾಲೆಗಳು ಮತ್ತು ಆಸ್ಪತ್ರೆಗಳಿಗೆ ಸಂಪರ್ಕಿಸಲು 1,25,000 ಕಿ.ಮೀ ಉದ್ದದ ಹಾದುಹೋಗುವ ಮಾರ್ಗಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ರಮುಖ ಗ್ರಾಮೀಣ ಸಂಪರ್ಕಗಳನ್ನು ಮೇಲ್ದರ್ಜೆಗೇರಿಸುವ ಗುರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.
• ಈ ಹಂತವನ್ನು ಈಗ ಮಾರ್ಚ್ 2025 ರಿಂದ ಮಾರ್ಚ್ 2028 ರವರೆಗೆ ವಿಸ್ತರಿಸಲಾಗಿದೆ.
• ಹಂತ IV (2024–25 ರಿಂದ 2028–29): ಈ ಹಿಂದೆ ಸಂಪರ್ಕವಿಲ್ಲದ 25,000 ಜನವಸತಿಗಳನ್ನು ಸಂಪರ್ಕಿಸಲು ಹೆಚ್ಚುವರಿ 62,500 ಕಿ.ಮೀ ರಸ್ತೆಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲು ನಿರ್ಧರಿಸಲಾಗಿದೆ.

PMGSY ಯ ಪ್ರಭಾವ

• ಪ್ರಗತಿ: 2025 ರ ಹೊತ್ತಿಗೆ, 8,25,114 ಕಿ.ಮೀ ಗಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚು ಗ್ರಾಮೀಣ ರಸ್ತೆಗಳನ್ನು ಮಂಜೂರು ಮಾಡಲಾಗಿದ್ದು, ಸುಮಾರು 95% ರಷ್ಟು ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸುವಿಕೆಯ ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.
• ಸಾಮಾಜಿಕ-ಆರ್ಥಿಕ ಪ್ರಭಾವ: ಉದ್ಯೋಗ: ಕೃಷಿಯೇತರ ಉದ್ಯೋಗದಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಳ ಮತ್ತು ಉದ್ಯೋಗಪಡೆಗೆ ಪ್ರವೇಶಿಸುವ ಮಹಿಳೆಯರ ಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ಏರಿಕೆ.
• ಕೃಷಿ: ರೈತರು ಹೆಚ್ಚಿನ ಕೃಷಿ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗಳಿಗೆ ದೂರದವರೆಗೆ ಪ್ರಯಾಣಿಸುವುದರೊಂದಿಗೆ ಉತ್ತಮ ಬೆಲೆ ವಾಸ್ತವೀಕರಣ.
• ಇತರೆ: ದಕ್ಷ ಚಲನಶೀಲತೆಯು ಸಾಂಸ್ಥಿಕ ಜನನಗಳಲ್ಲಿನ ಏರಿಕೆ, ಲಸಿಕೆ ದರಗಳು, ಗ್ರಾಮೀಣ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಅವಕಾಶಗಳು, ಬ್ಯಾಂಕ್‌ಗಳ ಪ್ರವೇಶ ಇತ್ಯಾದಿಗಳಿಗೆ ಕಾರಣವಾಗಿದೆ.

ಇತರೆ:

• ವಿಕೇಂದ್ರೀಕೃತ ಯೋಜನೆ: ಜಿಲ್ಲಾ ಪಂಚಾಯತ್‌ಗಳಿಂದ ಕರಡು ಮಾಡಲಾದ ಜಿಲ್ಲಾ ಗ್ರಾಮೀಣ ರಸ್ತೆಗಳ ಯೋಜನೆ (DRRP).
• ತಾಂತ್ರಿಕ ಮಧ್ಯಸ್ಥಿಕೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಸುಸ್ಥಿರತೆ: ಇ-ಮಾರ್ಗ್ (e-MARG) (ನಿರ್ಮಾಣದ ನಂತರದ 5-ವರ್ಷಗಳ ದೋಷ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆ ಅವಧಿಯನ್ನು ಟ್ರ್ಯಾಕ್ ಮಾಡುತ್ತದೆ),  ಜಾಗತಿಕ ಸ್ಥಾನೀಕರಣ ವ್ಯವಸ್ಥೆ  (GPS Tracking), ಹಸಿರು ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದ ಬಳಕೆ (ರಸ್ತೆ ನಿರ್ಮಾಣದಲ್ಲಿ ತ್ಯಾಜ್ಯ ಪ್ಲಾಸ್ಟಿಕ್, ಹಾರುಬೂದಿಯಂತಹ ವಸ್ತುಗಳ ಬಳಕೆ) ಇತ್ಯಾದಿ.