ಸುದ್ದಿ –   ಕೇಂದ್ರೀಯ ತನಿಖಾ ದಳ (CBI) 22 ನೇ ಡಿ.ಪಿ. ಕೊಹ್ಲಿ ಸ್ಮಾರಕ ಉಪನ್ಯಾಸದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಕೃತಕ ಬುದ್ಧಿಮತ್ತೆ-ಚಾಲಿತ ಚಾಟ್‌ಬಾಟ್ (chatbot) ಆದ ಅಭಯ್ ಅನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿತು.

ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶಗಳು:

• ನಾಗರಿಕರು ಅಧಿಕೃತ ನೋಟಿಸ್‌ಗಳನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಲು ಮತ್ತು ಡಿಜಿಟಲ್ ವಂಚನೆಗಳನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡಲು ಸಿಬಿಐ ಕೃತಕ ಬುದ್ಧಿಮತ್ತೆಯ ಚಾಟ್‌ಬಾಟ್ ‘ಅಭಯ್’ ಅನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದೆ.
• ಭಾರತದ ಮುಖ್ಯ ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ (CJI) ಸೂರ್ಯ ಕಾಂತ್ ಅವರಿಂದ ಅನಾವರಣಗೊಂಡ ಈ ಉಪಕ್ರಮವು, ಕೃತಕ ಬುದ್ಧಿಮತ್ತೆಯನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿರುವ ವಂಚನೆ ಪ್ರಕರಣಗಳನ್ನು ತಡೆಯುವ ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸುರಕ್ಷತೆಯನ್ನು ಬಲಪಡಿಸುವ ಗುರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.

ಉದ್ದೇಶ ಮತ್ತು ಪ್ರಮುಖ ಲಕ್ಷಣಗಳು:

• “ಡಿಜಿಟಲ್ ಬಂಧನ” ವಂಚನೆಗಳ ವಿರುದ್ಧ ಹೋರಾಟ: ವೀಡಿಯೊ ಕರೆಗಳು ಮತ್ತು ನಕಲಿ ದಾಖಲೆಗಳ ಮೂಲಕ ಸಿಬಿಐ ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ಸೋಗಿನಲ್ಲಿ ಬರುವ ವಂಚಕರಿಂದ ನಾಗರಿಕರನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಲು ಈ ಬಾಟ್ ಅನ್ನು ಪ್ರಾಥಮಿಕವಾಗಿ ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಲಾಗಿದೆ.
• ನೋಟಿಸ್ ಪರಿಶೀಲನೆ: ಸಿಬಿಐ ನೀಡಿದೆ ಎನ್ನಲಾದ ಸಮನ್ಸ್ ಅಥವಾ ನೋಟಿಸ್‌ಗಳ ನೈಜತೆಯನ್ನು ತಕ್ಷಣವೇ ಪರಿಶೀಲಿಸಲು ಇದು ಸಾರ್ವಜನಿಕರಿಗೆ ಅನುಮತಿಸುತ್ತದೆ.
• ನೈಜ-ಸಮಯದ ರಕ್ಷಣೆ: ತ್ವರಿತ ಪರಿಶೀಲನಾ ಸಾಧನವನ್ನು ಒದಗಿಸುವ ಮೂಲಕ, ಬಳಕೆದಾರರು ಹಣವನ್ನು ವರ್ಗಾಯಿಸುವ ಅಥವಾ ಕಾನೂನುಬಾಹಿರ ಬೇಡಿಕೆಗಳಿಗೆ ಮಣಿಯುವ ಮುನ್ನವೇ ವಂಚನೆಯ ಬೆದರಿಕೆಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸಲು ಇದು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ.
• ಪಾರದರ್ಶಕತೆ: ಈ ಉಪಕ್ರಮವು ಕಾನೂನು ಜಾರಿ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕರ ನಡುವಿನ ಸಂವಹನದ ಅಂತರವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುವ ಗುರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ, ಮತ್ತು ಅಧಿಕೃತ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗಳು ವಂಚಕರ ಸೋಗುಹಾಕುವಿಕೆಯಿಂದ ಮುಕ್ತವಾಗಿರುವುದನ್ನು ಖಚಿತಪಡಿಸುತ್ತದೆ.

ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿರುವ ಡಿಜಿಟಲ್ ಬಂಧನ ವಂಚನೆಗಳ ಬೆದರಿಕೆಯನ್ನು ನಿಭಾಯಿಸುವುದು

• ಡಿಜಿಟಲ್ ಬಂಧನ (Digital Arrest) ವಂಚನೆಗಳು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಗಂಭೀರ ಸೈಬರ್ ಅಪರಾಧದ ಪ್ರವೃತ್ತಿಯಾಗಿ ಹೊರಹೊಮ್ಮಿವೆ. ಇಂತಹ ಪ್ರಕರಣಗಳಲ್ಲಿ ವಂಚಕರು ಸಿಬಿಐ ಅಥವಾ ಪೊಲೀಸ್ ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ಸೋಗಿನಲ್ಲಿ ನಕಲಿ ಕಾನೂನು ನೋಟಿಸ್‌ಗಳನ್ನು ತೋರಿಸಿ, ಸಂತ್ರಸ್ತರಿಗೆ ಬಂಧನದ ಬೆದರಿಕೆಯೊಡ್ಡುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು ಹೆಚ್ಚಿನ ಮೊತ್ತದ ಹಣವನ್ನು ವರ್ಗಾಯಿಸುವಂತೆ ಬಲವಂತ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ.
• ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್‌ನ ಇತ್ತೀಚಿನ ಅವಲೋಕನಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಸೈಬರ್ ಅಪರಾಧಿಗಳು ಇಂತಹ ವಂಚನೆಗಳ ಮೂಲಕ ಸರಿಸುಮಾರು ₹54,000 ಕೋಟಿಯನ್ನು ದೋಚಿದ್ದಾರೆ, ಇದು ಸಮಸ್ಯೆಯ ತೀವ್ರತೆಯನ್ನು ಎತ್ತಿತೋರಿಸುತ್ತದೆ.
• ‘ಅಭಯ್’ ಚಾಟ್‌ಬಾಟ್ ರಕ್ಷಣೆಯ ಮೊದಲ ಹಂತವಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ, ಇದು ಯಾವುದೇ ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳುವ ಮೊದಲು ವಂಚಕರ ಹಕ್ಕುಸಾಧನೆಗಳನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಲು ನಾಗರಿಕರಿಗೆ ಅಧಿಕಾರ ನೀಡುತ್ತದೆ.

ಆಧುನಿಕ ಪೊಲೀಸ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಕೃತಕ ಬುದ್ಧಿಮತ್ತೆಯ ಪಾತ್ರ

• ‘ಅಭಯ್’ ಅನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸಿರುವುದು ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ-ಚಾಲಿತ ಕಾನೂನು ಜಾರಿಯ ಕಡೆಗಿನ ವ್ಯಾಪಕ ಬದಲಾವಣೆಯನ್ನು ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸುತ್ತದೆ.
• ಕೃತಕ ಬುದ್ಧಿಮತ್ತೆಯನ್ನು ವಂಚನೆ ಪತ್ತೆಹಚ್ಚುವಿಕೆ, ಡಿಜಿಟಲ್ ಫೋರೆನ್ಸಿಕ್ಸ್ (digital forensics), ಮುನ್ಸೂಚಕ ಪೊಲೀಸ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮತ್ತು ನಾಗರಿಕರ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಳ್ಳುವಿಕೆಗಾಗಿ ಹೆಚ್ಚು ಹೆಚ್ಚು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ.
• ಅಲ್ಲದೆ ಚಾಟ್‌ಬಾಟ್‌ಗಳಂತಹ ಕೃತಕ ಬುದ್ಧಿಮತ್ತೆಯ ಸಾಧನಗಳನ್ನು ಸಂಯೋಜಿಸುವ ಮೂಲಕ, ಏಜೆನ್ಸಿಗಳು ಸಾರ್ವಜನಿಕರಿಗೆ ನೈಜ-ಸಮಯದ ನೆರವನ್ನು ಒದಗಿಸಬಹುದು, ಈ ಮೂಲಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿನ ಪಾರದರ್ಶಕತೆ ಮತ್ತು ನಂಬಿಕೆಯನ್ನು ಸುಧಾರಿಸಬಹುದು.