ಸುದ್ದಿ – ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕಾರ್ಮಿಕ ಸಂಸ್ಥೆ  (ILO) ವರದಿಯು ಎಲ್ಲಾ ಕಾರ್ಮಿಕರಿಗೆ ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಸಾಮಾಜಿಕ ರಕ್ಷಣೆಗೆ ಕರೆ ನೀಡುತ್ತದೆ, ಇದು ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಜೀವಿತಾವಧಿಯುದ್ದಕ್ಕೂ ಬಡತನ ಮತ್ತು ದುರ್ಬಲತೆಯನ್ನು ತಡೆಗಟ್ಟುವ ನೀತಿಗಳಾಗಿವೆ ಎಂದು ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸುತ್ತದೆ.

ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶಗಳು:

• ಸಾಮಾಜಿಕ ರಕ್ಷಣೆಯು ಬಡತನ ತಡೆಗಟ್ಟುವಿಕೆಗೆ, ಬಿಕ್ಕಟ್ಟುಗಳನ್ನು ಎದುರಿಸುವ ಸ್ಥೈರ್ಯವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲು, ಆರ್ಥಿಕ ಸ್ಥಿರತೆಯನ್ನು ಖಚಿತಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಮತ್ತು ಲಿಂಗ ಅಸಮಾನತೆಗಳನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಲು ನಿರ್ಣಾಯಕವಾಗಿದೆ.
• ಸೆಸ್-ಆಧಾರಿತ (cess) ಕಲ್ಯಾಣ ನಿಧಿಗಳು, ವಲಯ-ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಮಂಡಳಿಗಳು, ತ್ರಿಪಕ್ಷೀಯ ಆಡಳಿತ ಮತ್ತು ಗಿಗ್/ಪ್ಲಾಟ್‌ಫಾರ್ಮ್ (gig/platform) ಕಾರ್ಮಿಕ ರಕ್ಷಣಾ ಕಾನೂನುಗಳ ಮೂಲಕ ಭಾರತವು ಸಾಮಾಜಿಕ ರಕ್ಷಣೆಯನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸುತ್ತಿದೆ.

• “ಬದಲಾಗುತ್ತಿರುವ ಕಾರ್ಮಿಕ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗಳಲ್ಲಿ ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಸಾಮಾಜಿಕ ರಕ್ಷಣೆ: ಎಲ್ಲಾ ರೀತಿಯ ಉದ್ಯೋಗಗಳಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಮಿಕರನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವುದು” ಎಂಬ ಶೀರ್ಷಿಕೆಯ ವರದಿಯು, ಎಲ್ಲಾ ರೀತಿಯ ಕಾರ್ಮಿಕರಿಗೆ ಬಲವಾದ ಸಾಮಾಜಿಕ ರಕ್ಷಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳ ಅಗತ್ಯವನ್ನು ಪ್ರತಿಪಾದಿಸುತ್ತದೆ.
• ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಜೀವಿತಾವಧಿಯುದ್ದಕ್ಕೂ ಬಡತನ ಮತ್ತು ದುರ್ಬಲತೆಯನ್ನು ತಡೆಗಟ್ಟಲು ಮತ್ತು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಲು ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಲಾದ ನೀತಿಗಳು ಮತ್ತು ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳ ಗುಂಪನ್ನು ಸಾಮಾಜಿಕ ರಕ್ಷಣೆ ಎಂದು ಐಎಲ್‌ಒ (ILO) ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸುತ್ತದೆ.
• ಇದು ಮಕ್ಕಳ ಮತ್ತು ಕೌಟುಂಬಿಕ ಪ್ರಯೋಜನಗಳು, ಹೆರಿಗೆ ರಕ್ಷಣೆ, ನಿರುದ್ಯೋಗ ಬೆಂಬಲ, ಆರೋಗ್ಯ ರಕ್ಷಣೆ, ವೃದ್ಧಾಪ್ಯ ಪ್ರಯೋಜನಗಳು ಇತ್ಯಾದಿಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ.

ಸಾಮಾಜಿಕ ರಕ್ಷಣೆ ಏಕೆ ಅಗತ್ಯ?

• ಬಡತನ ತಡೆಗಟ್ಟುವಿಕೆ: ದುರ್ಬಲತೆಯನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುವ ಮತ್ತು ಜನರ ಸಾಮರ್ಥ್ಯಗಳನ್ನು ಬಲಪಡಿಸುವ ವಿಶ್ವಾಸಾರ್ಹ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸುತ್ತದೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಸಾರ್ವಜನಿಕ ವಿತರಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ (PDS) ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಸಬ್ಸಿಡಿ ದರದ ಆಹಾರ ಧಾನ್ಯಗಳು.
• ಬಿಕ್ಕಟ್ಟನ್ನು ಎದುರಿಸುವ ಸ್ಥೈರ್ಯದ ನಿರ್ಮಾಣ: ಹವಾಮಾನ ಬದಲಾವಣೆ, ತಾಂತ್ರಿಕ ಪಲ್ಲಟಗಳು ಮತ್ತು ಜನಸಂಖ್ಯಾಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಬದಲಾವಣೆಗಳ ನಡುವೆ ಸ್ಥಿರತೆಯನ್ನು ಬೆಳೆಸಲು ಬಲವಾದ ಸಾಮಾಜಿಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳನ್ನು ಅತ್ಯಗತ್ಯವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ ಫಸಲ್ ಬಿಮಾ ಯೋಜನೆ.
• ಆರ್ಥಿಕ ಸ್ಥಿರತೆ: ಜಾಗತಿಕವಾಗಿ, 2019 ರಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟು ತೆರಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಸಾಮಾಜಿಕ ಭದ್ರತಾ ಕೊಡುಗೆಗಳು 18.8% ರಷ್ಟಿದ್ದವು.
• ಲಿಂಗ ಅಸಮಾನತೆಗಳ ಕಡಿತ: ಉತ್ತಮವಾಗಿ ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಲಾದ, ಲಿಂಗ-ಸ್ಪಂದಿಸುವ ಸಾಮಾಜಿಕ ರಕ್ಷಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳು ಕಾರ್ಮಿಕ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯ ಅಸಮಾನತೆಗಳನ್ನು ಸರಿದೂಗಿಸಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತವೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ ಮಾತೃ ವಂದನಾ ಯೋಜನೆ.

ಮುಂದಿನ ಹಾದಿ (ILO ಸೂಚಿಸಿದಂತೆ)

• ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಲಭ್ಯತೆಯ ಖಾತರಿ: ಸ್ವಯಂ ಉದ್ಯೋಗಿ, ತಾತ್ಕಾಲಿಕ ಮತ್ತು ಅರೆಕಾಲಿಕ ಕಾರ್ಮಿಕರು ಸೇರಿದಂತೆ ಎಲ್ಲಾ ಕಾರ್ಮಿಕರಿಗೆ ಸಮಗ್ರ ಪ್ರಯೋಜನಗಳನ್ನು ಖಚಿತಪಡಿಸುವುದು.
• ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ವ್ಯಾಪ್ತಿಗಾಗಿ ಯೋಜನೆಗಳ ಸಂಯೋಜನೆ: ತೆರಿಗೆಯಿಂದ-ಹಣಕಾಸು ಒದಗಿಸಲಾದ ಯೋಜನೆಗಳೊಂದಿಗೆ (ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಮಕ್ಕಳ ಪ್ರಯೋಜನಗಳು ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಪಿಂಚಣಿಗಳಂತಹ) ವಿಶಾಲ-ಆಧಾರಿತ ಸಾಮಾಜಿಕ ವಿಮೆಯನ್ನು ಸಂಯೋಜಿಸುವುದನ್ನು ಇದು ಒಳಗೊಂಡಿರುತ್ತದೆ.
• ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಾಮಾಜಿಕ ರಕ್ಷಣಾ ತಳಹದಿಯ ಖಾತರಿ: ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಆದಾಯ ಭದ್ರತೆಯ ಮೂಲಭೂತ ಮಟ್ಟವನ್ನು ಮತ್ತು ಸಾಕಷ್ಟು ಆರೋಗ್ಯ ರಕ್ಷಣೆಗೆ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿ ಲಭ್ಯತೆಯನ್ನು ಖಾತರಿಪಡಿಸುವುದು.
• ಇತರೇ: ಲಿಂಗ ಸ್ಪಂದಿಸುವ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳನ್ನು ಜಾರಿಗೊಳಿಸುವುದು, ನೀತಿ ಸುಸಂಬದ್ಧತೆಯನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸುವುದು ಇತ್ಯಾದಿ.

ಸಾಮಾಜಿಕ ರಕ್ಷಣೆಯನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸುವಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ಉಪಕ್ರಮ

• ಸೆಸ್-ಆಧಾರಿತ ಕಲ್ಯಾಣ ನಿಧಿಗಳು: ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳ ಮೇಲೆ ವಿಧಿಸುವ ಉಪಕರಗಳು ಅಥವಾ ಸೆಸ್ (cess) ನೇರ ಉದ್ಯೋಗದಾತ-ಉದ್ಯೋಗಿ ಸಂಬಂಧವನ್ನು ಹೊಂದಿರದ ಕಾರ್ಮಿಕರ ಸಾಮಾಜಿಕ ರಕ್ಷಣೆಗೆ ಹಣಕಾಸು ಒದಗಿಸುತ್ತವೆ.
• ವಲಯ-ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಕಲ್ಯಾಣ ಮಂಡಳಿಗಳು: ಗಣಿಗಾರಿಕೆ, ನಿರ್ಮಾಣ, ಬೀಡಿ ಮತ್ತು ಚಲನಚಿತ್ರ ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳಂತಹ ವಲಯಗಳಲ್ಲಿನ ಕಾರ್ಮಿಕರನ್ನು ಒಳಗೊಳ್ಳುತ್ತವೆ.
• ತ್ರಿಪಕ್ಷೀಯ ಆಡಳಿತ ಮಾದರಿ: ಕಲ್ಯಾಣ ಮಂಡಳಿಗಳು ಕಾರ್ಮಿಕರು, ಉದ್ಯೋಗದಾತರು ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯದ ಪ್ರಾತಿನಿಧ್ಯವನ್ನು ಖಚಿತಪಡಿಸುತ್ತವೆ, ಸಾಂಸ್ಥಿಕ ಸಂವಾದ ಮತ್ತು ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆಯನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸುತ್ತವೆ.
• ಗಿಗ್ ಮತ್ತು ಪ್ಲಾಟ್‌ಫಾರ್ಮ್ ಕಾರ್ಮಿಕರ ರಕ್ಷಣೆ: ಪ್ಲಾಟ್‌ಫಾರ್ಮ್ ಲೆವಿಗಳ ಪರಿಚಯ ಮತ್ತು ರಾಜಸ್ಥಾನ ಪ್ಲಾಟ್‌ಫಾರ್ಮ್ ಆಧಾರಿತ ಗಿಗ್ ಕಾರ್ಮಿಕರ (ನೋಂದಣಿ ಮತ್ತು ಕಲ್ಯಾಣ) ಕಾಯ್ದೆ, 2023 ರಂತಹ ಕಾನೂನುಗಳ ಜಾರಿ.