ಸುದ್ದಿ – ಗಗನಯಾನವು ಇಸ್ರೋದ ಮೊದಲ ಮಾನವ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ಮಿಷನ್ ಆಗಿದ್ದು, HLVM-3 ಉಡಾವಣಾ ವಾಹನದ ಮೂಲಕ ಭಾರತೀಯ ಗಗನಯಾತ್ರಿಗಳನ್ನು ಭೂಮಿಯ ಕೆಳ ಕಕ್ಷೆಗೆ ಕರೆದೊಯ್ಯುವ ಗುರಿಯಿದೆ.

• ಉಡಾವಣಾ ವಾಹನ: GSLV-MK III, ಇದನ್ನು LVM-3 ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.
• ಪೇಲೋಡ್‌ಗಳು:
  • ಕ್ರ್ಯೂ ಮಾಡ್ಯೂಲ್: ಇದು ಗಗನಯಾತ್ರಿಗಳನ್ನು ಹೊತ್ತೊಯ್ಯುವ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ನೌಕೆಯಾಗಿದೆ.
  • ಸರ್ವೀಸ್ ಮಾಡ್ಯೂಲ್: ಇದು ಕ್ರ್ಯೂ ಮಾಡ್ಯೂಲ್‌ಗೆ ಬೆಂಬಲ ನೀಡುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ದ್ರವ ಪ್ರೊಪೆಲ್ಲೆಂಟ್ ಎಂಜಿನ್‌ಗಳಿಂದ ಚಾಲಿತವಾಗಿದೆ.

ಮಿಷನ್ ಹಂತಗಳು:

• ಎರಡು ಮಾನವರಹಿತ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಗಳು (G1 ಮತ್ತು G2): ಎರಡನೇ ಮಾನವರಹಿತ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯು (G2) ಇಸ್ರೋ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಿದ “ವ್ಯೋಮ್ಮಿತ್ರ” ಎಂಬ ಮಾನವರೂಪಿ ರೋಬೋಟ್ ಅನ್ನು ಹೊತ್ತೊಯ್ಯುತ್ತದೆ.
• ಒಂದು ಮಾನವ ಸಹಿತ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆ (G3): ಈ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯ ಆರ್ಬಿಟಲ್ ಮಾಡ್ಯೂಲ್ ಮೂವರು ಭಾರತೀಯ ಗಗನಯಾತ್ರಿಗಳನ್ನು, ಅವರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬ ಮಹಿಳೆಯೂ ಸೇರಿ, 7 ದಿನಗಳವರೆಗೆ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶಕ್ಕೆ ಕರೆದೊಯ್ಯುತ್ತದೆ. ಇದು ಭೂಮಿಯನ್ನು 300-400 ಕಿ.ಮೀ. ಎತ್ತರದ ಲೋ ಅರ್ಥ್ ಆರ್ಬಿಟ್ (low-earth-orbit) ನಲ್ಲಿ ಪರಿಭ್ರಮಿಸುತ್ತದೆ.

ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಹಭಾಗಿತ್ವ:

• ಮಾನವ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ಹಾರಾಟ ಮಿಷನ್ ಉಡಾಯಿಸಿದ ವಿಶ್ವದ 4ನೇ ರಾಷ್ಟ್ರ ಭಾರತವಾಗಲಿದೆ. ಈ ಹಿಂದೆ ಯುಎಸ್ಎ, ರಷ್ಯಾ ಮತ್ತು ಚೀನಾ ಈ ಸಾಧನೆ ಮಾಡಿವೆ.
• ಗಗನಯಾನ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಗಾಗಿ ರಷ್ಯಾ ಮತ್ತು ಫ್ರಾನ್ಸ್ ಭಾರತದೊಂದಿಗೆ ಸಹಕರಿಸುತ್ತಿವೆ.

ಹ್ಯೂಮನ್ ರೇಟೆಡ್ ಎಲ್‌ವಿಎಂ–3 (HLVM3):

• ಹ್ಯೂಮನ್ ರೇಟೆಡ್ ಎಲ್‌ವಿಎಂ–3 (HLVM3) ಮೂರು ಹಂತದ ಉಡಾವಣಾ ವಾಹನವಾಗಿದ್ದು, ಇದು 110 ಟನ್‌ಗಳ ಕೋರ್ ದ್ರವ ಪ್ರೊಪೆಲ್ಲೆಂಟ್ ಹಂತ (L-110) ಮತ್ತು ತಲಾ 200 ಟನ್ ಪ್ರೊಪೆಲ್ಲೆಂಟ್ ಹೊಂದಿರುವ ಎರಡು ಘನ ಪ್ರೊಪೆಲ್ಲೆಂಟ್ ಮೋಟಾರ್‌ಗಳ ಸ್ಟ್ರಾಪ್-ಆನ್ ಹಂತವನ್ನು (S-200) ಹೊಂದಿದೆ.
• ಇದರ ಮೇಲಿನ ಹಂತವು 25 ಟನ್‌ಗಳ ಪ್ರೊಪೆಲ್ಲೆಂಟ್ ಅನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಕ್ರಯೋಜೆನಿಕ್ ಇಂಧನದಿಂದ ಚಾಲಿತವಾಗಿದೆ (C-25).
• ಎಲ್‌ವಿಎಂ–3 ಯ ಲಿಫ್ಟ್-ಆಫ್ ದ್ರವ್ಯರಾಶಿ 640 ಟನ್‌ಗಳಷ್ಟಿದ್ದು, ಇದು 35,000 ಕಿ.ಮೀ. ದೂರದಲ್ಲಿರುವ ಭೂಸ್ಥಿರ ವರ್ಗಾವಣೆ ಕಕ್ಷೆಗೆ (geosynchronous transfer orbit – GTO) 4,000 ಕೆ.ಜಿ. ವರೆಗಿನ ಪೇಲೋಡ್ ಅನ್ನು ಹೊತ್ತೊಯ್ಯುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಹೊಂದಿದೆ.

• ಎಚ್‌ಎಲ್‌ವಿಎಂ-3 ಒಂದು ಕ್ರ್ಯೂ ಎಸ್ಕೇಪ್ ಸಿಸ್ಟಮ್ (Crew Escape System – CES) ಅನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ, ಇದು ತ್ವರಿತವಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುವ, ಹೆಚ್ಚಿನ ದಹನ ದರದ ಘನ ಮೋಟಾರ್‌ಗಳಿಂದ ಚಾಲಿತವಾಗಿದೆ. ಇದು ಉಡಾವಣಾ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ಏರುವ ಹಂತದಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ತುರ್ತು ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಸಿಬ್ಬಂದಿ ಮಾಡ್ಯೂಲ್ ಮತ್ತು ಸಿಬ್ಬಂದಿಯನ್ನು ಸುರಕ್ಷಿತ ದೂರಕ್ಕೆ ಕೊಂಡೊಯ್ಯುತ್ತದೆ.

ಕ್ರ್ಯೂ ಎಸ್ಕೇಪ್ ಸಿಸ್ಟಮ್ (CES):

• ಸಿಇಎಸ್(CES)ಎನ್ನುವುದು ಒಂದು ಮಾಡ್ಯೂಲ್‌ನ ಭಾಗವಾಗಿದ್ದು, “ಉಡಾವಣಾ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ಹಾರಾಟದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ತುರ್ತು ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಸಿಬ್ಬಂದಿಯನ್ನು ಸುರಕ್ಷಿತ ದೂರಕ್ಕೆ ಕೊಂಡೊಯ್ಯುವ” ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಖಚಿತಪಡಿಸುತ್ತದೆ.
• ಗಗನಯಾನ–1 ಮಿಷನ್‌ನ ಕ್ರ್ಯೂ ಮಾಡ್ಯೂಲ್ ಭೂಮಿಯಂತಹ ವಾತಾವರಣವನ್ನು ಖಚಿತಪಡಿಸುವ ಪರಿಸರ ನಿಯಂತ್ರಣ ಮತ್ತು ಜೀವ ಬೆಂಬಲ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವುದಿಲ್ಲ.
• ಗಗನಯಾನ–1 ಮಿಷನ್‌ನ ಮುಖ್ಯ ಉದ್ದೇಶವು ಕ್ರ್ಯೂ ಮಾಡ್ಯೂಲ್‌ನ ಸುರಕ್ಷಿತ ಮರುಪ್ರವೇಶ ಮತ್ತು ಸಮುದ್ರದಲ್ಲಿ ಇಳಿಯುವಾಗ ಅದರ ಸರಿಯಾದ ದೃಷ್ಟಿಕೋನವನ್ನು ಪರೀಕ್ಷಿಸುವುದು.
• ಎರಡನೇ ಮಾನವರಹಿತ ಹಾರಾಟವನ್ನು ಒತ್ತಡಕ್ಕೊಳಪಡಿಸಿದ ಕ್ರ್ಯೂ ಮಾಡ್ಯೂಲ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಯೋಜಿಸಲಾಗಿದೆ, ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂಪೂರ್ಣ ಜೀವ ಬೆಂಬಲ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಪರೀಕ್ಷಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಹಾರಾಟವು ವ್ಯೋಮಿತ್ರ ಎಂಬ ರೋಬೋಟ್ ಅನ್ನು ಹೊತ್ತೊಯ್ಯುತ್ತದೆ, ಇದು ಹಾರಾಟವು ಮಾನವರ ಮೇಲೆ ಬೀರುವ ಪರಿಣಾಮವನ್ನು ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡಲು ಎಲ್ಲಾ ನಿಯತಾಂಕಗಳನ್ನು ದಾಖಲಿಸುತ್ತದೆ.
• ಟೆಸ್ಟ್ ವೆಹಿಕಲ್ ಅಬಾರ್ಟ್ ಮಿಷನ್–1 (TV-D1) ಕ್ರ್ಯೂ ಎಸ್ಕೇಪ್ ಸಿಸ್ಟಮ್‌ನ ಕಾರ್ಯಕ್ಷಮತೆಯನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸುತ್ತದೆ.

ಟೆಸ್ಟ್ ವೆಹಿಕಲ್ ಅಬಾರ್ಟ್ ಮಿಷನ್–1 (TV-D1):

• ಈ ತುರ್ತು ಕಾರ್ಯರದ್ದು (Abort Mission)ಗಾಗಿ  ನಿರ್ಮಿಸಲಾದ ಪ್ರಯೋಗಾತ್ಮಕ ಟೆಸ್ಟ್ ವೆಹಿಕಲ್ ಯಾನವು ಏಕ-ಹಂತದ ದ್ರವ ರಾಕೆಟ್ ಆಗಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಲಾಗಿದೆ.
• ಇದರ ಪೇಲೋಡ್‌ಗಳು, ಕ್ರ್ಯೂ ಮಾಡ್ಯೂಲ್ (CM), ವೇಗವಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುವ ಘನ ಮೋಟಾರ್‌ಗಳೊಂದಿಗೆ ಕ್ರ್ಯೂ ಎಸ್ಕೇಪ್ ಸಿಸ್ಟಮ್‌ಗಳು (CES), ಸಿಎಂ ಫೇರಿಂಗ್ (CMF) ಮತ್ತು ಇಂಟರ್‌ಫೇಸ್ ಅಡಾಪ್ಟರ್‌ಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುತ್ತದೆ.
• ಸಿಇಎಸ್ (CES) ಮತ್ತು ಸಿಎಂ (CM) ಅನ್ನು ಸುಮಾರು 17 ಕಿ.ಮೀ. ಎತ್ತರದಲ್ಲಿ ಟೆಸ್ಟ್ ವೆಹಿಕಲ್‌ನಿಂದ ಬೇರ್ಪಡಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
• ನಂತರ, ಅಬಾರ್ಟ್ ಅನುಕ್ರಮವು ಸ್ವಯಂಚಾಲಿತವಾಗಿ ಕಾರ್ಯಗತಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಇದು ಸಿಇಎಸ್ (CES) ಅನ್ನು ಬೇರ್ಪಡಿಸುವ ಮೂಲಕ ಮತ್ತು ಸರಣಿ ಪ್ಯಾರಾಚೂಟ್‌ಗಳನ್ನು ನಿಯೋಜಿಸುವ ಮೂಲಕ ಪ್ರಾರಂಭವಾಗುತ್ತದೆ. ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಶ್ರೀಹರಿಕೋಟಾದ ಕರಾವಳಿಯಿಂದ ಸುಮಾರು 10 ಕಿ.ಮೀ. ದೂರದಲ್ಲಿ ಸಿಎಂ (CM) ಸಮುದ್ರದಲ್ಲಿ ಸುರಕ್ಷಿತವಾಗಿ ಇಳಿಯುತ್ತದೆ.

ಗಗನಯಾತ್ರಿಗಳ ತರಬೇತಿ:

• ನಾಲ್ವರು ಗಗನಯಾತ್ರಿಗಳು ತಮ್ಮ ಸಾಮಾನ್ಯ ತರಬೇತಿಯನ್ನು ಫೆಬ್ರವರಿ 2020 ಮತ್ತು ಮಾರ್ಚ್ 2021 ರ ನಡುವೆ ರಷ್ಯಾದ ಯೂರಿ ಗಗಾರಿನ್ ಕಾಸ್ಮೊನಾಟ್ ಟ್ರೈನಿಂಗ್ ಸೆಂಟರ್‌ನಲ್ಲಿ ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿದ್ದಾರೆ.
• ನಾಲ್ವರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬ ಗಗನಯಾತ್ರಿಯನ್ನು ಅಮೆರಿಕಾದ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ಸಂಸ್ಥೆ ನಾಸಾ (NASA) ತರಬೇತಿಗೊಳಿಸುವ ನಿರೀಕ್ಷೆಯಿದೆ.

ಮುಖ್ಯ ಪರೀಕ್ಷೆಯ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು:

1. ಗಗನಯಾನ ಮಿಷನ್ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಕೇವಲ ಒಂದು ತಾಂತ್ರಿಕ ಸಾಧನೆ ಮಾತ್ರವಲ್ಲ, ಇದು ಭವಿಷ್ಯದ ಆರ್ಥಿಕ ಮತ್ತು ಕಾರ್ಯತಂತ್ರದ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದಲೂ ಮಹತ್ವದ್ದಾಗಿದೆ. ಈ ಹೇಳಿಕೆಯನ್ನು ವಿಶ್ಲೇಷಿಸಿ.
2. ಗಗನಯಾನದಂತಹ ಮಾನವ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ಯಾನಗಳಿಗೆ ಗಗನಯಾತ್ರಿಗಳ ಸುರಕ್ಷತೆಯು ಅತ್ಯಂತ ನಿರ್ಣಾಯಕ ಅಂಶವಾಗಿದೆ. ಈ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ಕ್ರ್ಯೂ ಎಸ್ಕೇಪ್ ಸಿಸ್ಟಮ್ (CES)ನ ಮಹತ್ವವನ್ನು ವಿವರಿಸಿ ಮತ್ತು ಟೆಸ್ಟ್ ವೆಹಿಕಲ್ ಅಬಾರ್ಟ್ ಮಿಷನ್-1 (TV-D1) ನಂತಹ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳು ಗಗನಯಾನದ ಯಶಸ್ಸಿಗೆ ಹೇಗೆ ಕೊಡುಗೆ ನೀಡುತ್ತವೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಚರ್ಚಿಸಿ.

ಕನ್ನಡ ಮಾಧ್ಯಮ ಕ್ಲಾಸುಗಳು, ಟೆಸ್ಟ್ ಬುಕ್ , ಟೆಸ್ಟ್ ಸಿರೀಸ್ ಮತ್ತು ಮೆಂಟಾರ್ಷಿಪ್‌ಗಾಗಿ – ನಮ್ಮನ್ನು ಸಂಪರ್ಕಿಸಿ: +91 6366-294954