ದೇಶದಲ್ಲಿ ಕುಸಿಯುತ್ತಿರುವ ಲಿಂಗಾನುಪಾತ ಮತ್ತು ಸರ್ವೋಚ್ಚ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಕಳವಳ

 ಸುದ್ದಿ -  ಮುಂದುವರಿಯುತ್ತಿರುವ ಲಿಂಗ-ಆಯ್ಕೆಯ ಅಭ್ಯಾಸಗಳು ಮತ್ತು ಕುಸಿಯುತ್ತಿರುವ ಲಿಂಗಾನುಪಾತದ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ, ಸರ್ವೋಚ್ಚ ನ್ಯಾಯಾಲಯವು 1994ರ ಭ್ರೂಣ ಲಿಂಗ ಪತ್ತೆ ನಿಷೇಧ ಕಾಯ್ದೆಯನ್ನು (PCPNDT Act, 1994) ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಾಗಿ ಜಾರಿಗೊಳಿಸುವಂತೆ ಒತ್ತಾಯಿಸಿದೆ.

ಪ್ರಮುಖ ಆಯಾಮಗಳು:

  • ಆಳವಾಗಿ ಬೇರೂರಿರುವ ಪಿತೃಪ್ರಧಾನ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಗಂಡು ಮಗುವಿನ ಆದ್ಯತೆ, ವಿವಾಹ ಪದ್ಧತಿಗಳು, ವ್ಯವಸ್ಥಿತ ಲಿಂಗ ಅಸಮಾನತೆ ಮತ್ತು ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದ ದುರ್ಬಳಕೆಯು ವಕ್ರವಾದ ಲಿಂಗಾನುಪಾತಕ್ಕೆ ಬಹುಮುಖ್ಯ ಕಾರಣವಾಗಿದೆ.
  • 'ಬೇಟಿ ಬಚಾವೋ ಬೇಟಿ ಪಢಾವೋ' ಮತ್ತು 'ಸುಕನ್ಯಾ ಸಮೃದ್ಧಿ ಯೋಜನೆ'ಯಂತಹ ಸರ್ಕಾರಿ ಉಪಕ್ರಮಗಳು ಹೆಣ್ಣು ಮಗುವಿನ ಕಲ್ಯಾಣ ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕ ಭದ್ರತೆಯನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸುವ ಪ್ರಮುಖ ಗುರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ.
  • ಲಿಂಗಾನುಪಾತದಲ್ಲಿನ ಅಸಮತೋಲನಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗುವ ಲಿಂಗ-ಆಯ್ಕೆಯ ಅಭ್ಯಾಸಗಳ ನಿರಂತರ ಹರಡುವಿಕೆಯನ್ನು ಎತ್ತಿ ತೋರಿಸಿರುವ ಸರ್ವೋಚ್ಚ ನ್ಯಾಯಾಲಯವು, ಗರ್ಭಧಾರಣಾ ಪೂರ್ವ ಮತ್ತು ಪ್ರಸವ ಪೂರ್ವ ಭ್ರೂಣ ಲಿಂಗ ಪತ್ತೆ ತಂತ್ರಗಳ ಕಾಯ್ದೆ, 1994 (PCPNDT Act, 1994) ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಾದ ಜಾರಿಯ ಅಗತ್ಯವನ್ನು ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಪುನರುಚ್ಚರಿಸಿದೆ.

PCPNDT ಕಾಯ್ದೆ, 1994:

  • ಕುಸಿಯುತ್ತಿರುವ ಲಿಂಗಾನುಪಾತವನ್ನು ಪರಿಹರಿಸಲು ಮತ್ತು ಲಿಂಗ-ಆಯ್ಕೆಯ ಅಭ್ಯಾಸಗಳನ್ನು ತಡೆಯುವ ಸಲುವಾಗಿ 1994 ರಲ್ಲಿ ಈ ಕಾಯ್ದೆಯನ್ನು ರಚಿಸಲಾಯಿತು ಹಾಗೂ ಇದು 1996 ರಲ್ಲಿ ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಜಾರಿಗೆ ಬಂದಿದೆ.

ವಿಲೋಮ ಲಿಂಗಾನುಪಾತಕ್ಕೆ ಕಾರಣಗಳು

  • ಪಿತೃಪ್ರಧಾನ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಗಂಡು ಮಗುವಿನ ಆದ್ಯತೆ: ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ಆಳವಾಗಿ ಬೇರೂರಿರುವ ಲಿಂಗ ನಿಯಮಗಳು ಗಂಡು ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಾಮಾಜಿಕ ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕ ಮೌಲ್ಯವನ್ನು ನೀಡುತ್ತವೆ, ವೃದ್ಧಾಪ್ಯದಲ್ಲಿ ಬೆಂಬಲ ನೀಡುವ ನಿರೀಕ್ಷೆಗಳಿಂದ ಇದು ಇನ್ನಷ್ಟು ಬಲಗೊಂಡಿದೆ.
  • ವಿವಾಹ ಪದ್ಧತಿಗಳು: ವರದಕ್ಷಿಣೆ ಮತ್ತು ವಿವಾಹದ ನಂತರ ಪತಿಯ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ಪದ್ಧತಿಯು ಹೆಣ್ಣು ಮಕ್ಕಳ ಆರ್ಥಿಕ ಹೊರೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಕುಟುಂಬದ ಬೆಂಬಲದಲ್ಲಿ ಅವರ ಪಾತ್ರವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುವಲ್ಲಿ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರಿದೆ.
  • ವ್ಯವಸ್ಥಿತ ಲಿಂಗ ಅಸಮಾನತೆ: ಮಹಿಳೆಯರ ಮೇಲಿನ ನಿರಂತರ ತಾರತಮ್ಯ ಮತ್ತು ಅಸಮಾನ ಅವಕಾಶಗಳು ದೇಶದಲ್ಲಿ ವಕ್ರವಾದ ಲಿಂಗಾನುಪಾತವನ್ನು ಶಾಶ್ವತಗೊಳಿಸಲು ಕಾರಣವಾಗಿದೆ.
  • ಜಾಗತಿಕ ಲಿಂಗ ಅಂತರ ವರದಿ:  2025 ರಲ್ಲಿ 148 ದೇಶಗಳ ಪೈಕಿ ಭಾರತದ ಶ್ರೇಯಾಂಕವು 129 ರಿಂದ 131 ನೇ ಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಕುಸಿದಿರುವುದು, ನಿರಂತರ ಲಿಂಗ ಅಸಮಾನತೆಯನ್ನು ಸೂಚಿಸುವ ಗಣನೀಯ ಅಂಶವಾಗಿದೆ.
  • ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದ ದುರ್ಬಳಕೆ: ಪ್ರಸವಪೂರ್ವ ರೋಗನಿರ್ಣಯ ತಂತ್ರಗಳು ಲಿಂಗ ನಿರ್ಧಾರ ಮತ್ತು ಹೆಣ್ಣು ಭ್ರೂಣಹತ್ಯೆಗೆ ಅನುಕೂಲ ಮಾಡಿಕೊಟ್ಟಿರುವುದು ಬಹುದೊಡ್ಡ ಸವಾಲಾಗಿದೆ.
  • ಕಾನೂನಿನ ಜಾರಿಯ ಕೊರತೆ: ಭಾರತೀಯ ನ್ಯಾಯ ಸಂಹಿತೆ (BNS) ಮತ್ತು ಹಿಂದಿನ ಭಾರತೀಯ ದಂಡ ಸಂಹಿತೆ (IPC) ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಾದ ನಿಬಂಧನೆಗಳಿದ್ದರೂ, ಅವುಗಳ ಅನುಷ್ಠಾನವು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿಲ್ಲ, ಆದ್ದರಿಂದ ಲಿಂಗಾನುಪಾತವು ನಿರೀಕ್ಷಿಸಿದಂತೆ ಸುಧಾರಿಸದಿರುವುದು ಅತ್ಯಂತ ಕಳವಳಕಾರಿಯಾಗಿದೆ.
  • ಜನಗಣತಿಯ ಅಂಕಿಅಂಶಗಳು 1991 ರಲ್ಲಿ 1,000 ಗಂಡು ಮಕ್ಕಳಿಗೆ 945 ರಷ್ಟಿದ್ದ ಹೆಣ್ಣು ಮಕ್ಕಳ ಸಂಖ್ಯೆ 2001 ರಲ್ಲಿ 927 ಕ್ಕೆ ಮತ್ತು 2011 ರಲ್ಲಿ 919 ಕ್ಕೆ ಗಣನೀಯವಾಗಿ ಕುಸಿದಿರುವುದನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ತೋರಿಸಿವೆ.

ಸರ್ಕಾರಿ ಉಪಕ್ರಮಗಳು

  • ಬೇಟಿ ಬಚಾವೋ ಬೇಟಿ ಪಢಾವೋ: ಹೆಣ್ಣು ಮಗುವಿನ ಕಲ್ಯಾಣವನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಹೆಣ್ಣು ಭ್ರೂಣಹತ್ಯೆಯನ್ನು ತಡೆಯುತ್ತದೆ. ಈ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ಈಗ 'ಮಿಷನ್ ಶಕ್ತಿ'ಯೊಂದಿಗೆ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಸಂಯೋಜಿಸಲಾಗಿದೆ.
  • ಸುಕನ್ಯಾ ಸಮೃದ್ಧಿ ಯೋಜನೆ: ಹೆಣ್ಣು ಮಕ್ಕಳ ಆರ್ಥಿಕ ಭದ್ರತೆ ಮತ್ತು ಸಬಲೀಕರಣವನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸುವ ಪ್ರಮುಖ ಯೋಜನೆಯಾಗಿದೆ.
  • ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ ಮಾತೃ ವಂದನಾ ಯೋಜನೆ (PMMVY): ಇದು ಈಗ ಎರಡನೇ ಮಗು ಹೆಣ್ಣಾಗಿದ್ದರೆ ಅದಕ್ಕೂ ಆರ್ಥಿಕ ಬೆಂಬಲವನ್ನು ಒದಗಿಸುವ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಾಗಿದೆ.