ಗಿಗ್ ಕಾರ್ಮಿಕರ ರಕ್ಷಣೆಗೆ ಐಎಲ್ಒ (ILO) 193ನೇ ಒಪ್ಪಂದ: ಐಎಲ್ಒ (ILO) ತನ್ನ 114ನೇ ಜಿನೀವಾ ಅಧಿವೇಶನದಲ್ಲಿ ಗಿಗ್ ಮತ್ತು ವೇದಿಕೆ ಕಾರ್ಮಿಕರ ರಕ್ಷಣೆಗಾಗಿ ಒಪ್ಪಂದ ಸಂಖ್ಯೆ 193 ಅನ್ನು ಅಂಗೀಕರಿಸಿದೆ. ಈ ಒಪ್ಪಂದವು ಸಮರ್ಪಕ ವೇತನ, ಅಲ್ಗಾರಿದಮಿಕ್ ಪಾರದರ್ಶಕತೆ, ದತ್ತಾಂಶ ಗೌಪ್ಯತೆ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಭದ್ರತೆಯನ್ನು ಕಡ್ಡಾಯಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ. 1919ರಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪನೆಯಾದ ಸಂಸ್ಥೆಯು, ಸಾಮಾಜಿಕ ನ್ಯಾಯವನ್ನು ಎತ್ತಿಹಿಡಿಯುತ್ತದೆ. ಭಾರತವು ತನ್ನ ಬದ್ಧತೆಯನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸಿ, ಎಂಟು ಮೂಲಭೂತ ಒಪ್ಪಂದಗಳಲ್ಲಿ ಆರನ್ನು ಅನುಮೋದಿಸಿದೆ (87 ಮತ್ತು 98ನೇ ಹೊರತುಪಡಿಸಿ). ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕ ದೃಷ್ಟಿಕೋನದಲ್ಲಿ, ಕಾರ್ಮಿಕ ಕಲ್ಯಾಣ, ವಲಸೆ ಕಾರ್ಮಿಕರ ರಕ್ಷಣೆ ಹಾಗೂ ವೇದಿಕೆ ಆರ್ಥಿಕತೆಯಲ್ಲಿನ ಮಾನವ ಹಕ್ಕುಗಳ ಕುರಿತಾದ ನೀತಿ ನಿರೂಪಣೆಗೆ ಈ ಜಾಗತಿಕ ಬೆಳವಣಿಗೆಯು ಅತ್ಯಂತ ನಿರ್ಣಾಯಕವಾಗಿದೆ ಹಾಗೂ ಸುಸ್ಥಿರ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಗುರಿಗಳಿಗೆ ಪೂರಕವಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ ಎಂಬುದು ಗಣನೀಯ ಅಂಶವಾಗಿದೆ.
ಗ್ರೇಟ್ ನಿಕೋಬಾರ್ನಲ್ಲಿ ಹವಳಗಳ ಸ್ಥಳಾಂತರ ಮತ್ತು ಸಮುದ್ರ ಪರಿಸರ ಸಂರಕ್ಷಣೆ: ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರದ ಅಧೀನದಲ್ಲಿರುವ ಭಾರತೀಯ ಪ್ರಾಣಿಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಸಮೀಕ್ಷೆ (ZSI) ಸಂಸ್ಥೆಯು, ಗ್ರೇಟ್ ನಿಕೋಬಾರ್ ದ್ವೀಪದ ಗಲಾಥಿಯಾ ಟ್ರಾನ್ಸ್ಶಿಪ್ಮೆಂಟ್ ಬಂದರು ಯೋಜನೆಯಿಂದ ಅಪಾಯಕ್ಕೊಳಗಾಗುವ ಹವಳದ ವಸಾಹತುಗಳು (Coral colonies) ಮತ್ತು ಬೃಹತ್ ಕ್ಲಾಮ್ಗಳ (giant clams) ರಕ್ಷಣೆಗಾಗಿ ನಾಲ್ಕು ಹೊಸ ಸ್ಥಳಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸಿದೆ. ಈ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಕಾರ್ಯವಿಧಾನವು ಸಮುದ್ರ ಜೈವಿಕ ವೈವಿಧ್ಯತೆಯನ್ನು ಮತ್ತು ಪರಿಸರ ಸಮತೋಲನವನ್ನು ಕಾಪಾಡುವ ನಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಗತ್ಯವಾದ ಹವಳಗಳ ಸ್ಥಳಾಂತರವನ್ನು (Coral translocation) ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ವನ್ಯಜೀವಿ ರಕ್ಷಣಾ ಕಾಯ್ದೆ, 1972ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಅನುಸೂಚಿ-I ಪ್ರಭೇದಗಳ ನಿರ್ವಹಣೆಗೆ ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಾದ ಪೂರ್ವಾನುಮೋದನೆ ಪಡೆಯುವುದು ಕಾನೂನುಬದ್ಧವಾಗಿ ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿದೆ. ನಿಡೇರಿಯಾ (Cnidaria) ಗುಂಪಿಗೆ ಸೇರಿದ ಈ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಅಕಶೇರುಕಗಳು, ಜಾಗತಿಕ ಹವಾಮಾನ ಬದಲಾವಣೆ, ಸಮುದ್ರದ ತಾಪಮಾನ ಏರಿಕೆ ಮತ್ತು ಆಮ್ಲೀಕರಣದಿಂದ ತೀವ್ರ ಬೆದರಿಕೆ ಎದುರಿಸುತ್ತಿರುವುದು ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳ ದೃಷ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಮುಖ ಹಾಗೂ ಗಣನೀಯ ಅಂಶವಾಗಿದೆ.
ಭಾರತದಲ್ಲಿ ವಿಲೋಮ ಲಿಂಗಾನುಪಾತ ಮತ್ತು ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ರಕ್ಷಣೆ:ಇತ್ತೀಚೆಗೆ, ಸರ್ವೋಚ್ಚ ನ್ಯಾಯಾಲಯವು ಕುಸಿಯುತ್ತಿರುವ ಲಿಂಗಾನುಪಾತವನ್ನು ತಡೆಯಲು 'ಗರ್ಭಧಾರಣಾ ಪೂರ್ವ ಮತ್ತು ಪ್ರಸವ ಪೂರ್ವ ಭ್ರೂಣ ಲಿಂಗ ಪತ್ತೆ ತಂತ್ರಗಳ ಕಾಯ್ದೆ, 1994' ರ (PCPNDT Act) ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಾದ ಅನುಷ್ಠಾನಕ್ಕೆ ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿ ಒತ್ತು ನೀಡಿದೆ. ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ಆಳವಾಗಿ ಬೇರೂರಿರುವ ಪಿತೃಪ್ರಧಾನ ವ್ಯವಸ್ಥೆ, ವರದಕ್ಷಿಣೆ ಪದ್ಧತಿ ಹಾಗೂ ಪ್ರಸವಪೂರ್ವ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದ ದುರ್ಬಳಕೆಯಂತಹ ಪ್ರಮುಖ ಕಾರಣಗಳಿಂದಾಗಿ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಲಿಂಗ ಅಸಮಾನತೆ ನಿರಂತರವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತಿದೆ. ಇದನ್ನು ಸರಿಪಡಿಸಲು ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರವು 'ಬೇಟಿ ಬಚಾವೋ ಬೇಟಿ ಪಢಾವೋ', 'ಸುಕನ್ಯಾ ಸಮೃದ್ಧಿ ಯೋಜನೆ' ಮತ್ತು 'ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ ಮಾತೃ ವಂದನಾ ಯೋಜನೆ'ಯಂತಹ (PMMVY) ಪ್ರಮುಖ ಉಪಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಜಾರಿಗೆ ತಂದಿದೆ. 2025 ರ ಜಾಗತಿಕ ಲಿಂಗ ಅಂತರ ವರದಿಯ ಕುಸಿತದ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ, ಹೆಣ್ಣು ಭ್ರೂಣಹತ್ಯೆಯನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ತಡೆಗಟ್ಟಿ, ಮಹಿಳಾ ಸಬಲೀಕರಣವನ್ನು ಸಾಧಿಸುವ ನಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಶಾಸನಬದ್ಧ ನಿಯಮಗಳ ಪ್ರಬಲ ಜಾರಿ ಅತ್ಯಂತ ಅವಶ್ಯಕವಾಗಿದೆ.
ಜಾಗತಿಕ ಮಾನವ ಹಕ್ಕುಗಳ ಒಕ್ಕೂಟ (GHRA) ಮತ್ತು ಸುಸ್ಥಿರ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ: ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆಯ ಮಾನವ ಹಕ್ಕುಗಳ ಕಚೇರಿಯು (OHCHR) ವಿಶ್ವಾದ್ಯಂತ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆಯ ಸರ್ಕಾರಗಳು ಹಾಗೂ ನ್ಯಾಯಯುತ ಆರ್ಥಿಕತೆಯನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸಲು ಜಾಗತಿಕ ಮಾನವ ಹಕ್ಕುಗಳ ಒಕ್ಕೂಟವನ್ನು (GHRA) ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದೆ. ಇದು 2028 ರಲ್ಲಿ ಆಚರಿಸಲಾಗುವ ಮಾನವ ಹಕ್ಕುಗಳ ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಘೋಷಣೆಯ (UDHR) 80 ನೇ ವಾರ್ಷಿಕೋತ್ಸವದವರೆಗಿನ ಮೂರು ವರ್ಷಗಳ ಸುಸ್ಥಿರ ಜಾಗತಿಕ ಮೈಲಿಗಲ್ಲಾಗಿದೆ. ಲಿಂಗ ಸಮಾನತೆ, ಉದ್ದೇಶ-ಚಾಲಿತ ಕ್ರಿಯೆ, ಅಂತರ್ಗತ ಸಮಾಜದ ನಿರ್ಮಾಣ ಮತ್ತು ಮಾನವ ಹಕ್ಕುಗಳ ಪರಿಸರ ವ್ಯವಸ್ಥೆ-ನಿರ್ಮಾಣ ಇತ್ಯಾದಿಗಳು ಇದರ ಪ್ರಮುಖ ಮಾರ್ಗದರ್ಶಿ ತತ್ವಗಳಾಗಿವೆ. ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳ ದೃಷ್ಟಿಯಲ್ಲಿ, ಜಾಗತಿಕ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ನಿರ್ಧಾರ-ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಮಾನವ ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು ಕೇಂದ್ರದಲ್ಲಿರಿಸುವುದು, ಸರ್ವರಿಗೂ ಸಮಾನತೆಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಂಬಂಧಗಳನ್ನು ವೃದ್ಧಿಸುವುದು ಸುಸ್ಥಿರ ಆಡಳಿತದ ಅತ್ಯಂತ ನಿರ್ಣಾಯಕ ಹಾಗೂ ಗಣನೀಯ ಅಂಶವಾಗಿದೆ.
ಭಾರತದಲ್ಲಿ ತೈಲ ನಿಕ್ಷೇಪಗಳು ಮತ್ತು ತ್ರಿಪಕ್ಷೀಯ ಒಪ್ಪಂದದ ಮಹತ್ವ:ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರವು ಅಸ್ಸಾಂ ಮತ್ತು ನಾಗಾಲ್ಯಾಂಡ್ ರಾಜ್ಯಗಳೊಂದಿಗೆ ಕಚ್ಚಾ ತೈಲ ಮತ್ತು ನೈಸರ್ಗಿಕ ಅನಿಲದ ಶೋಧನೆ ಮತ್ತು ಉತ್ಪಾದನೆಯನ್ನು ಸುಗಮಗೊಳಿಸಲು ತ್ರಿಪಕ್ಷೀಯ ತಿಳಿವಳಿಕೆ ಒಪ್ಪಂದಕ್ಕೆ (MoU) ಸಹಿ ಹಾಕಿದೆ. ಭಾರತವು ಅಂದಾಜು 07 ದಶಲಕ್ಷ ಟನ್ ಕಚ್ಚಾ ತೈಲ ನಿಕ್ಷೇಪಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ಇದರಲ್ಲಿ ಪಶ್ಚಿಮ ಕಡಲಾಚೆ (31%) ಮತ್ತು ಅಸ್ಸಾಂ (21.5%) ಪ್ರಮುಖವಾಗಿವೆ. ಜಾಗತಿಕ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಭಾರತವು ಮೂರನೇ ಅತಿದೊಡ್ಡ ತೈಲ ಗ್ರಾಹಕ ಮತ್ತು ಆಮದುದಾರ ರಾಷ್ಟ್ರವಾಗಿದೆ. ನೈಸರ್ಗಿಕ ಅನಿಲದ ಒಟ್ಟು ನಿಕ್ಷೇಪವು ಸುಮಾರು 1,000 ಬಿಲಿಯನ್ ಘನ ಮೀಟರ್ಗಳಷ್ಟಿದ್ದು, ಇದರಲ್ಲಿ ಬಹುಪಾಲು ಮೀಥೇನ್ (CH₄) ಅನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕ ದೃಷ್ಟಿಕೋನದಲ್ಲಿ, ದೇಶದ ಇಂಧನ ಭದ್ರತೆ ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕ ಪ್ರಗತಿಯನ್ನು ಸಾಧಿಸುವ ನಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳ ಸಮರ್ಥ ನಿರ್ವಹಣೆಯು ಅತ್ಯಂತ ನಿರ್ಣಾಯಕ ಹೆಜ್ಜೆಯಾಗಿದೆ.
ಭಾರತೀಯ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಳವಳಿಯಲ್ಲಿ ಕ್ರಾಂತಿಕಾರಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯತೆ ಮತ್ತು ರಾಮ್ ಪ್ರಸಾದ್ ಬಿಸ್ಮಿಲ್ ಅವರ ಕೊಡುಗೆ : ಭಾರತೀಯ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಸಂಗ್ರಾಮದ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಪಂಡಿತ್ ರಾಮ್ ಪ್ರಸಾದ್ ಬಿಸ್ಮಿಲ್ ಅವರ ಕ್ರಾಂತಿಕಾರಿ ಕೊಡುಗೆ ಅತ್ಯಂತ ಅಮೂಲ್ಯವಾಗಿದೆ. ಇವರು ಸ್ವಾಮಿ ದಯಾನಂದ ಸರಸ್ವತಿಯವರ ಕೃತಿಗಳಿಂದ ಪ್ರೇರಿತರಾಗಿ ಆರ್ಯ ಸಮಾಜದೊಂದಿಗೆ ಗುರುತಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದರು. ಬಿಸ್ಮಿಲ್ ಅವರು ಗೆಂದಾ ಲಾಲ್ ದೀಕ್ಷಿತ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ಕ್ರಾಂತಿಕಾರಿ ಸಂಸ್ಥೆಯಾದ 'ಮಾತೃವೇದಿ'ಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು. ತದನಂತರ 1924 ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಹಿಂದುಸ್ತಾನ್ ರಿಪಬ್ಲಿಕನ್ ಅಸೋಸಿಯೇಷನ್ (HRA) ಸ್ಥಾಪನೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸಿದರು. ಇತಿಹಾಸ ಪ್ರಸಿದ್ಧ 1925 ರ ಕಾಕೋರಿ ರೈಲು ದರೋಡೆ ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ ಭಾಗಿಯಾಗಿದ್ದ ಇವರಿಗೆ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಸರ್ಕಾರವು ಮರಣದಂಡನೆ ವಿಧಿಸಿತು. ಇದರೊಂದಿಗೆ ಇವರು 'ಮನ್ ಕಿ ಲಹರ್' ಕವನ ಸಂಕಲನದ ಮೂಲಕ ಸಾಹಿತ್ಯಿಕವಾಗಿ ಕ್ರಾಂತಿಕಾರಿ ದೇಶಪ್ರೇಮವನ್ನು ಜಾಗೃತಗೊಳಿಸಿದ ಶ್ರೇಷ್ಠ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯವಾದಿಯಾಗಿದ್ದರು. ಇವರ ಹೋರಾಟವು ಪರೀಕ್ಷಾ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಅತ್ಯಂತ ನಿರ್ಣಾಯಕವಾಗಿದೆ.
ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಎಸ್ಸಿ-ಎಸ್ಟಿ ಹಬ್ ಯೋಜನೆ ಮತ್ತು ಅಂತರ್ಗತ ಆರ್ಥಿಕ ಬೆಳವಣಿಗೆ: ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರದ ಸೂಕ್ಷ್ಮ, ಸಣ್ಣ ಮತ್ತು ಮಧ್ಯಮ ಉದ್ಯಮಗಳ ಸಚಿವಾಲಯವು (MSME) 2016 ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಎಸ್ಸಿ-ಎಸ್ಟಿ ಹಬ್ (NSSH) ಯೋಜನೆಯು ಪರಿಶಿಷ್ಟ ಜಾತಿ ಮತ್ತು ಪರಿಶಿಷ್ಟ ಪಂಗಡದ ಉದ್ಯಮಿಗಳ ಸಬಲೀಕರಣಕ್ಕೆ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಮುಖ ಹೆಜ್ಜೆಯಾಗಿದೆ. ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಣ್ಣ ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳ ನಿಗಮದ (NSIC) ಮೂಲಕ ಜಾರಿಗೊಳಿಸಲಾಗುತ್ತಿರುವ ಈ ಮಹತ್ವದ ಯೋಜನೆಯು, ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸಂಗ್ರಹಣೆ ನೀತಿಯಡಿ ಕನಿಷ್ಠ 4% ಖರೀದಿ ಗುರಿಯನ್ನು ಸಾಧಿಸುವ ಗುರಿ ಹೊಂದಿದೆ. ಇದು ವಿಶೇಷ ಸಾಲ ಸಂಯೋಜಿತ ಬಂಡವಾಳ ಸಹಾಯಧನ, ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಪ್ರವೇಶ ಮತ್ತು ಕೌಶಲ್ಯ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ. ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳ ದೃಷ್ಟಿಯಲ್ಲಿ, ಅಂಚಿನಲ್ಲಿರುವ ಸಮುದಾಯಗಳಲ್ಲಿ ಉದ್ಯಮಶೀಲತಾ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸುವ ಮೂಲಕ ಆರ್ಥಿಕ ಸಮಾನತೆ ಮತ್ತು ಅಂತರ್ಗತ ಬೆಳವಣಿಗೆಯನ್ನು ಸಾಧಿಸಲು ಈ ಉಪಕ್ರಮವು ಅತ್ಯಂತ ನಿರ್ಣಾಯಕ ಸಾಧನವಾಗಿದೆ.
ಹವಾಮಾನ ಬದಲಾವಣೆಯಿಂದ ಭೂಮಿಯ ತಿರುಗುವಿಕೆ ವಿಳಂಬ ಮತ್ತು ಅದರ ಭೌಗೋಳಿಕ ಪರಿಣಾಮಗಳು:ಇತ್ತೀಚಿನ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಅಧ್ಯಯನಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ತೀವ್ರಗೊಳ್ಳುತ್ತಿರುವ ಹವಾಮಾನ ಬದಲಾವಣೆಯಿಂದಾಗಿ ಕರಗುತ್ತಿರುವ ಧ್ರುವೀಯ ಮಂಜುಗಡ್ಡೆಗಳು ಭೂಮಿಯ ದ್ರವ್ಯರಾಶಿಯನ್ನು ಸಮಭಾಜಕ ವೃತ್ತದ ಕಡೆಗೆ ಸ್ಥಳಾಂತರಿಸುತ್ತಿವೆ. ಈ ಬೃಹತ್ ಜಾಗತಿಕ ಮರುಹಂಚಿಕೆಯು ಗ್ರಹದ ಕೋನೀಯ ಆವೇಗವನ್ನು ಮಾರ್ಪಡಿಸಿ, ಭೂಮಿಯ ನೈಸರ್ಗಿಕ ತಿರುಗುವಿಕೆಯನ್ನು ಅಭೂತಪೂರ್ವ ದರದಲ್ಲಿ ನಿಧಾನಗೊಳಿಸುತ್ತಿದೆ. ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ, ಪ್ರತಿ ಶತಮಾನಕ್ಕೆ ದಿನದ ಉದ್ದವು ಸರಿಸುಮಾರು 33 ಮಿಲಿಸೆಕೆಂಡ್ಗಳಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತಿದೆ. ಪಳೆಯುಳಿಕೆಗಳ ಅಧ್ಯಯನದಂತೆ, ಕಳೆದ 3.6 ದಶಲಕ್ಷ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿಯೇ ಇದು ಅತ್ಯಧಿಕ ಮಂದಗತಿಯ ದರವಾಗಿದೆ. ಈ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ತಾಂತ್ರಿಕ ಬದಲಾವಣೆಯು ಜಿಪಿಎಸ್ (GPS), ಉಪಗ್ರಹ ನ್ಯಾವಿಗೇಷನ್ ಮತ್ತು ಪರಮಾಣು ಗಡಿಯಾರಗಳಂತಹ ನಿಖರವಾದ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳ ಮೇಲೆ ಗಂಭೀರ ಅಪಾಯಗಳನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತದೆ. ಮಾನವ-ಚಾಲಿತ ಈ ಬದಲಾವಣೆಯು ಶೀಘ್ರದಲ್ಲೇ ಭೂಮಿಯ ಮೇಲಿನ ಚಂದ್ರನ ಉಬ್ಬರವಿಳಿತದ ಪ್ರಭಾವವನ್ನೂ ಮೀರಿಸುವ ಗಣನೀಯ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದೆ.
ಭಾರತ-ನೇಪಾಳ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಸಂಬಂಧಗಳು ಮತ್ತು ಕಾರ್ಯತಂತ್ರದ ಅವಕಾಶಗಳು: ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ನೇಪಾಳದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸ್ವತಂತ್ರ ಪಕ್ಷದ (RSP) ವಿದೇಶಾಂಗ ಸಚಿವರ ನವದೆಹಲಿ ಭೇಟಿಯು ನವೀಕೃತ ಭಾರತ-ನೇಪಾಳ ದ್ವಿಪಕ್ಷೀಯ ಹಾಗೂ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಬಾಂಧವ್ಯವನ್ನು ಬಲಪಡಿಸುವ ಪ್ರಮುಖ ಹೆಜ್ಜೆಯನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ. ಕಾರ್ಯತಂತ್ರದ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ನೇಪಾಳವು ಚೀನಾ ಮತ್ತು ಭಾರತದ ನಡುವೆ 'ಬಫರ್' ರಾಷ್ಟ್ರವಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿದ್ದು, ಆಂತರಿಕ ಭದ್ರತೆ ಮತ್ತು ರಂಧ್ರಯುಕ್ತ ಗಡಿ ನಿರ್ವಹಣೆಗೆ ಅತ್ಯಂತ ನಿರ್ಣಾಯಕವಾಗಿದೆ. 1950 ರ ಭಾರತ-ನೇಪಾಳ ಒಪ್ಪಂದದ ಪರಿಷ್ಕರಣೆ, ಸುಗೌಲಿ ಒಪ್ಪಂದದ ಆಧಾರಿತ ಕಾಲಾಪಾನಿ ಗಡಿ ವಿವಾದ, ಮತ್ತು ಅಗ್ನಿಪಥ್ ಯೋಜನೆಯಡಿ ಗೂರ್ಖಾ ನೇಮಕಾತಿ ಸ್ಥಗಿತವು ಪ್ರಸ್ತುತ ಪ್ರಮುಖ ಸವಾಲುಗಳಾಗಿವೆ. ಇವುಗಳನ್ನು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿ ನಿವಾರಿಸಲು ನವೀಕರಿಸಬಹುದಾದ ಜಲವಿದ್ಯುತ್ ಯೋಜನೆಗಳ ತ್ವರಿತಗೊಳಿಸುವಿಕೆ, ಬಿಬಿಐಎನ್ (BBIN) ಇಂಧನ ಚೌಕಟ್ಟು, ರೈಲು ಕಾರಿಡಾರ್ ನಿರ್ಮಾಣ ಹಾಗೂ ಯುಪಿಐ-ಎನ್ಪಿಐ (UPI-NPI) ನಂತಹ ಆರ್ಥಿಕ ಏಕೀಕರಣವನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸುವುದು ಸುಸ್ಥಿರ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಂಬಂಧಗಳನ್ನು ಭದ್ರಪಡಿಸುವಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಗಣನೀಯ ಅಂಶವಾಗಿದೆ.
ಉನ್ನತ ಶಿಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ಕೇಂದ್ರ-ರಾಜ್ಯ ಒಕ್ಕೂಟ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಸವಾಲುಗಳು:ಭಾರತದ ಉನ್ನತ ಶಿಕ್ಷಣ ಚೌಕಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಕೇಂದ್ರ ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯಗಳ ನಡುವಿನ ದ್ವಿಮುಖ ಅಧಿಕಾರವು ಹಲವು ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ಸವಾಲುಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದೆ. 42ನೇ ತಿದ್ದುಪಡಿಯು ಶಿಕ್ಷಣವನ್ನು ಸಮವರ್ತಿ ಪಟ್ಟಿಗೆ ಸೇರಿಸಿದ್ದು, ಕೇಂದ್ರದ ಪ್ರಾಬಲ್ಯವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಿದೆ. ಯುಜಿಸಿ (UGC) ಮತ್ತು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಆಯೋಗದಂತಹ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಾದ ನಿಯಂತ್ರಣ ಹೊಂದಿವೆ. ಕುಲಪತಿಗಳ ನೇಮಕಾತಿಯಲ್ಲಿ ರಾಜ್ಯಪಾಲರ ಹಸ್ತಕ್ಷೇಪ, ನೀಟ್ (NEET) ಪರೀಕ್ಷೆಗಳ ತಾರತಮ್ಯ ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕ ಷರತ್ತುಗಳು ರಾಜ್ಯಗಳ ಸ್ವಾಯತ್ತತೆಗೆ ಗಂಭೀರ ಧಕ್ಕೆ ತಂದಿವೆ. ಇದನ್ನು ಸರಿಪಡಿಸಲು ಕೊಠಾರಿ, ಸರ್ಕಾರಿಯಾ ಮತ್ತು ಪೂಂಚಿ ಆಯೋಗಗಳು ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ವಿಕೇಂದ್ರೀಕರಣ, ಹೂಡಿಕೆ ಹೆಚ್ಚಳ ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯಪಾಲರ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಅಧಿಕಾರವನ್ನು ಮೊಟಕುಗೊಳಿಸುವ ಮೂಲಕ ಸಹಕಾರಾತ್ಮಕ ಒಕ್ಕೂಟ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಬಲಪಡಿಸಲು ಶಿಫಾರಸು ಮಾಡಿವೆ ಎಂಬುದು ಪರೀಕ್ಷಾ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಅತ್ಯಂತ ನಿರ್ಣಾಯಕ ಅಂಶವಾಗಿದೆ.
ಭಾರತದ ಬಾಹ್ಯ ವಲಯದ ಮೇಲೆ ವಿದೇಶಿ ಹಣ ರವಾನೆಯ ಪ್ರಭಾವ: ಇತ್ತೀಚಿನ ಅಂಕಿಅಂಶಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಬಂಡವಾಳ ಹೊರಹರಿವಿನ ಹೊರತಾಗಿಯೂ ವಿದೇಶಿ ಹಣ ರವಾನೆಯ ದಾಖಲೆಯ ಏರಿಕೆಯು ಭಾರತದ ಬಾಹ್ಯ ವಲಯದ ಮತ್ತು ರೂಪಾಯಿಯ ಸ್ಥಿರತೆಯನ್ನು ಕಾಯ್ದುಕೊಳ್ಳುವಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸಿದೆ. ಹಣ ರವಾನೆಯು ದೇಶೀಯ ವಿದೇಶಿ ವಿನಿಮಯ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗೆ ಆಸರೆಯಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಯಾವುದೇ ಭವಿಷ್ಯದ ಸಾಲದ ಹೊರೆಯನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಕೇವಲ ಬಾಹ್ಯ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗಳ ಮೇಲಿನ ಅವಲಂಬನೆ, ಭೌಗೋಳಿಕ ರಾಜಕೀಯ ಅಪಾಯಗಳು ಮತ್ತು ತಾಂತ್ರಿಕ ಬದಲಾವಣೆಗಳಿಂದಾಗಿ ಇದು ದೀರ್ಘಾವಧಿಯ ಪರಿಹಾರವಾಗಲು ಖಂಡಿತಾ ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಆದ್ದರಿಂದ, ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳ ದೃಷ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ವಿದೇಶಿ ನೇರ ಹೂಡಿಕೆಯನ್ನು (FDI) ಹೆಚ್ಚಿಸುವುದು, ರಫ್ತು ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕತೆಯನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸುವುದು ಮತ್ತು ವ್ಯಾಪಾರ ಕೊರತೆಯನ್ನು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿ ನಿರ್ವಹಿಸುವುದು ಭಾರತದ ಸುಸ್ಥಿರ ಆರ್ಥಿಕ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ ಅತ್ಯಂತ ನಿರ್ಣಾಯಕ ಹೆಜ್ಜೆಯಾಗಿದೆ.
