ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಮಹಿಳೆಯರ ಸುರಕ್ಷತೆ: ಕಾನೂನು ಮತ್ತು ವಾಸ್ತವಿಕತೆಯ ನಡುವಿನ ಅಂತರ

ಸುದ್ದಿ -  ಮಹಿಳೆಯರ ರಕ್ಷಣೆಗಾಗಿ ಬಲವಾದ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ಮತ್ತು ಶಾಸಕಾಂಗ ಚೌಕಟ್ಟಿನ ಹೊರತಾಗಿಯೂ, ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಮಹಿಳೆಯರ ಮೇಲಿನ ಅಪರಾಧಗಳು ಪ್ರಮುಖ ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ಸವಾಲಾಗಿ ಮುಂದುವರಿದಿವೆ. ಮಹಿಳೆಯರು, ಶಾಂತಿ ಮತ್ತು ಭದ್ರತಾ ಸೂಚ್ಯಂಕ 2023 ರಲ್ಲಿ (Women, Peace and Security Index 2023) 177 ದೇಶಗಳ ಪೈಕಿ ಭಾರತವು 131 ನೇ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿರುವುದು, ಮಹಿಳೆಯರಿಗೆ ಸುರಕ್ಷಿತ ವಾತಾವರಣವನ್ನು ಖಚಿತಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಬಲವಾದ ಸಾಂಸ್ಥಿಕ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಪ್ರಯತ್ನಗಳ ಅಗತ್ಯವನ್ನು ಎತ್ತಿ ತೋರಿಸುತ್ತದೆ.

ಮಹಿಳೆಯರು, ಶಾಂತಿ ಮತ್ತು ಭದ್ರತಾ (WPS) ಸೂಚ್ಯಂಕ:

  • ಇದನ್ನು ಜಾರ್ಜ್‌ಟೌನ್ ಇನ್‌ಸ್ಟಿಟ್ಯೂಟ್ ಫಾರ್ ವುಮೆನ್, ಪೀಸ್ ಅಂಡ್ ಸೆಕ್ಯುರಿಟಿ ಮತ್ತು ಪೀಸ್ ರಿಸರ್ಚ್ ಇನ್‌ಸ್ಟಿಟ್ಯೂಟ್ ಓಸ್ಲೋ (Georgetown Institute for Women, Peace and Security and Peace Research Institute Oslo) ತಯಾರಿಸಿದೆ. ಇದು ಸೇರ್ಪಡೆ, ನ್ಯಾಯ ಮತ್ತು ಭದ್ರತೆಯನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ 13 ಸೂಚಕಗಳನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು 181 ದೇಶಗಳಾದ್ಯಂತ ಮಹಿಳೆಯರ ಯೋಗಕ್ಷೇಮವನ್ನು ಅಳೆಯುವ ಜಾಗತಿಕ ಶ್ರೇಯಾಂಕವಾಗಿದೆ.

ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಮಹಿಳೆಯರ ಮೇಲಿನ ಅಪರಾಧಗಳ ಸ್ಥಿತಿಗತಿ

  • ಮಹಿಳೆಯರ ಮೇಲಿನ ಅಪರಾಧಗಳು: 2024 ರಲ್ಲಿ, ಭಾರತವು ಮಹಿಳೆಯರ ಮೇಲಿನ ಅಪರಾಧಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ 4,41,534 ಪ್ರಕರಣಗಳನ್ನು ದಾಖಲಿಸಿದೆ.
  • ಲೈಂಗಿಕ ದೌರ್ಜನ್ಯ: 2024 ರಲ್ಲಿ ಭಾರತದಲ್ಲಿ 29,536 ಅತ್ಯಾಚಾರ ಪ್ರಕರಣಗಳು ದಾಖಲಾಗಿವೆ.
  • ವರದಕ್ಷಿಣೆ ಸಾವುಗಳು: ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಅಪರಾಧ ದಾಖಲೆಗಳ ಬ್ಯೂರೋ (NCRB) ಪ್ರಕಾರ, 2023 ರಲ್ಲಿ 15,000 ವರದಕ್ಷಿಣೆ ಪ್ರಕರಣಗಳು ದಾಖಲಾಗಿದ್ದು, 6,100 ಸಾವುಗಳು ಸಂಭವಿಸಿವೆ.
  • ಕೌಟುಂಬಿಕ ದೌರ್ಜನ್ಯ: ಭಾರತದಲ್ಲಿ ವಿವಾಹಿತ ಮಹಿಳೆಯರಲ್ಲಿ 32% ರಷ್ಟು ಜನರು ತಮ್ಮ ಸಂಗಾತಿಯಿಂದ ದೌರ್ಜನ್ಯವನ್ನು ಎದುರಿಸಿದ್ದಾರೆ (NFHS-5).
  • ಸೈಬರ್ ಅಪರಾಧಗಳು: 2017 ಮತ್ತು 2022 ರ ನಡುವೆ ಮಹಿಳೆಯರ ಮೇಲಿನ ಸೈಬರ್ ಅಪರಾಧಗಳು 239% ರಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚಾಗಿವೆ (NCRB).

ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಮಹಿಳೆಯರ ಸುರಕ್ಷತೆಯನ್ನು ಖಚಿತಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವಲ್ಲಿನ ಸವಾಲುಗಳು

  • ಪಿತೃಪ್ರಧಾನ ಸಾಮಾಜಿಕ ನಿಯಮಗಳು: ಆಳವಾಗಿ ಬೇರೂರಿರುವ ಲಿಂಗ ಸಂಬಂಧಿ ರೂಢಿಗತ ನಂಬಿಕೆಗಳು, ಗಂಡು ಮಗುವಿನ ಮೇಲಿನ ಒಲವು ಮತ್ತು ಅಸಮಾನ ಅಧಿಕಾರ ಹಂಚಿಕೆಯು ಮಹಿಳೆಯರ ಮೇಲಿನ ದೌರ್ಜನ್ಯವನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸುತ್ತಲೇ ಇವೆ.
  • ಅಪರಾಧಗಳ ವರದಿ ಮಾಡುವಿಕೆಯಲ್ಲಿನ ಕೊರತೆ: ಸಾಮಾಜಿಕ ಕಳಂಕ, ಸೇಡು ತೀರಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಭಯ, ಅರಿವಿನ ಕೊರತೆ ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಮೇಲಿನ ಅಪನಂಬಿಕೆಯು ಸಂತ್ರಸ್ತರು ಅಪರಾಧಗಳನ್ನು ವರದಿ ಮಾಡದಂತೆ ನಿರುತ್ಸಾಹಗೊಳಿಸುತ್ತವೆ.
  • ಅಸಮರ್ಪಕ ಪೊಲೀಸ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮತ್ತು ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ: ಮಹಿಳಾ ಪೊಲೀಸ್ ಸಿಬ್ಬಂದಿಯ ಕೊರತೆ, ಲಿಂಗ-ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಪೊಲೀಸ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಕೊರತೆ ಮತ್ತು ಕಳಪೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸುರಕ್ಷತಾ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯಗಳು ಕಳವಳಕಾರಿಯಾಗಿ ಉಳಿದಿವೆ.
  • ಕಾಯ್ದೆಗಳ ಕಳಪೆ ಅನುಷ್ಠಾನ: ಭಾರತವು ಹಲವಾರು ಪ್ರಗತಿಪರ ಕಾನೂನುಗಳನ್ನು ಜಾರಿಗೊಳಿಸಿದ್ದರೂ, ಅನುಷ್ಠಾನದಲ್ಲಿನ ಅಂತರ, ಕಳಪೆ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣಾ ಕಾರ್ಯವಿಧಾನಗಳು ಮತ್ತು ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆಯ ಕೊರತೆಯು ಅವುಗಳ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿತ್ವವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುತ್ತವೆ.
  • ಕಡಿಮೆ ಶಿಕ್ಷೆಯ ಪ್ರಮಾಣ: ಇತ್ತೀಚಿನ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಾಚಾರ ಪ್ರಕರಣಗಳಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ಶಿಕ್ಷೆಯ ಪ್ರಮಾಣವು (Conviction rate) ಸುಮಾರು 27-28% ರಷ್ಟಿದೆ. ತನಿಖೆಯಲ್ಲಿನ ವಿಳಂಬ, ಅಸಮರ್ಪಕ ನ್ಯಾಯಬೆಲೆ (Forensic) ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ, ಸಾಕ್ಷಿಗಳಿಗೆ ಬೆದರಿಕೆ ಮತ್ತು ಸುದೀರ್ಘ ನ್ಯಾಯಾಂಗ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗಳು ಸಂತ್ರಸ್ತರಿಗೆ ನ್ಯಾಯ ಒದಗಿಸುವಲ್ಲಿ ಅಡ್ಡಿಯಾಗುತ್ತಿವೆ.

ಸರ್ಕಾರ ಕೈಗೊಂಡಿರುವ ಕ್ರಮಗಳು

  • ಬಲವರ್ಧಿತ ಕಾನೂನು ಚೌಕಟ್ಟು: ಕೌಟುಂಬಿಕ ದೌರ್ಜನ್ಯದಿಂದ ಮಹಿಳೆಯರ ರಕ್ಷಣೆ ಕಾಯ್ದೆ (2005), ಕೆಲಸದ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಮಹಿಳೆಯರ ಮೇಲಿನ ಲೈಂಗಿಕ ಕಿರುಕುಳ ಕಾಯ್ದೆ, 2013 (POSH), ಮತ್ತು ಪೋಕ್ಸೊ (POCSO) ಕಾಯ್ದೆ (2012) ಯಂತಹ ಕಾನೂನುಗಳ ಜಾರಿ.
  • ಸಾಂಸ್ಥಿಕ ಬೆಂಬಲ ಕಾರ್ಯವಿಧಾನಗಳು: ಸಕಾಲಿಕ ಬೆಂಬಲ ಮತ್ತು ನ್ಯಾಯಕ್ಕಾಗಿ ಒನ್ ಸ್ಟಾಪ್ ಸೆಂಟರ್‌ಗಳು (ಸಖಿ ಕೇಂದ್ರಗಳು), ಮಹಿಳಾ ಸಹಾಯವಾಣಿ (181), ಮಹಿಳಾ ಸಹಾಯ ಕೇಂದ್ರಗಳು ಮತ್ತು ತ್ವರಿತಗತಿಯ ವಿಶೇಷ ನ್ಯಾಯಾಲಯಗಳ (Fast Track Special Courts) ಸ್ಥಾಪನೆ.
  • ನಿರ್ಭಯಾ ನಿಧಿ: ಮಹಿಳಾ ಸುರಕ್ಷತೆ, ಭದ್ರತಾ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ, ತುರ್ತು ಸ್ಪಂದನಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳು ಮತ್ತು ಸಂತ್ರಸ್ತರಿಗೆ ನೆರವು ನೀಡುವ ಯೋಜನೆಗಳಿಗೆ ಮೀಸಲಾದ ಆರ್ಥಿಕ ಬೆಂಬಲ.
  • ಸೈಬರ್ ಸುರಕ್ಷತಾ ಉಪಕ್ರಮಗಳು: ಆನ್‌ಲೈನ್ ಅಪರಾಧಗಳನ್ನು ಪರಿಹರಿಸಲು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸೈಬರ್ ಕ್ರೈಮ್ ರಿಪೋರ್ಟಿಂಗ್ ಪೋರ್ಟಲ್ ಮತ್ತು ಮಹಿಳೆಯರು ಮತ್ತು ಮಕ್ಕಳ ಮೇಲಿನ ಸೈಬರ್ ಅಪರಾಧ ತಡೆಗಟ್ಟುವಿಕೆ (CCPWC) ಯೋಜನೆಯ ಆರಂಭ.
  • ಮಹಿಳಾ ಸಬಲೀಕರಣ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳು: ಮಹಿಳೆಯರ ಶಿಕ್ಷಣ, ಜಾಗೃತಿ, ಸುರಕ್ಷತೆ ಮತ್ತು ಸಬಲೀಕರಣವನ್ನು ಸುಧಾರಿಸುವ ಗುರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ 'ಬೇಟಿ ಬಚಾವೋ ಬೇಟಿ ಪಡಾವೋ' ಮತ್ತು 'ಮಿಷನ್ ಶಕ್ತಿ' ಯಂತಹ ಉಪಕ್ರಮಗಳು.