ಸುದ್ದಿ – ಭಾರತವು ರಸ್ತೆ ಸಾರಿಗೆ ಮತ್ತು ಹೆದ್ದಾರಿಗಳ ಸಚಿವಾಲಯದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ, ಚಲನಶೀಲತೆ, ದಕ್ಷತೆ, ಸುರಕ್ಷತೆ ಮತ್ತು ಪಾರದರ್ಶಕತೆಯನ್ನು ಸುಧಾರಿಸಲು ಹೆದ್ದಾರಿಗಳನ್ನು ಸ್ಮಾರ್ಟ್, ದತ್ತಾಂಶ-ಚಾಲಿತ ಕಾರಿಡಾರ್‌ಗಳಾಗಿ (data-driven corridors) ಪರಿವರ್ತಿಸುತ್ತಿದೆ.
ಅಗತ್ಯ: ಭಾರತದ ರಸ್ತೆ ಜಾಲವು ಜಾಗತಿಕವಾಗಿ 2 ನೇ ಅತಿ ದೊಡ್ಡದಾಗಿದೆ, ಮತ್ತು ಅದರ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಹೆದ್ದಾರಿ ಜಾಲವು ಹತ್ತು ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 60% ರಷ್ಟು ವಿಸ್ತರಿಸಿದೆ, ಇದಕ್ಕೆ ಸುಧಾರಿತ ಡಿಜಿಟಲ್ ನಿರ್ವಹಣೆಯ ಅಗತ್ಯವಿದೆ.

ಪ್ರಮುಖ ಉಪಕ್ರಮಗಳು:

• ಡಿಜಿಟಲ್ ಟೋಲಿಂಗ್: ನಗದು ಬಳಕೆದಾರರಿಗೆ ಟೋಲ್ ಶುಲ್ಕವನ್ನು ದ್ವಿಗುಣಗೊಳಿಸುವ ಮೂಲಕ ಮತ್ತು UPI ಬಳಕೆದಾರರಿಗೆ 25% ಹೆಚ್ಚಿನ ಟೋಲ್ ವಿಧಿಸುವ ಮೂಲಕ ಸರ್ಕಾರವು FASTag ಬಳಕೆಯನ್ನು ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಿಸುತ್ತಿದೆ.
• MLFF ಚಾಲನೆ: ಭಾರತವು ಗುಜರಾತ್‌ನಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಮೊದಲ ಬಹು-ಪಥದ ಮುಕ್ತ ಹರಿವಿನ (Multi-Lane Free Flow – MLFF) ಟೋಲಿಂಗ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿತು, ಇದು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ತಡೆ-ರಹಿತ, ಚಲನೆಯಲ್ಲಿರುವಾಗಲೆ (in-motion) ಟೋಲ್ ಸಂಗ್ರಹಣೆಯನ್ನು ಸಕ್ರಿಯಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ.
  • MLFF ಒಂದು ವಿದ್ಯುನ್ಮಾನ ಟೋಲಿಂಗ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಾಗಿದ್ದು, ಇದು ವಾಹನವು ಹಾದುಹೋಗುವಾಗ ಅದರ FASTag ಅಥವಾ ನಂಬರ್ ಪ್ಲೇಟ್ ಅನ್ನು ಓದಲು ಕ್ಯಾಮೆರಾಗಳು ಮತ್ತು ಸಂವೇದಕಗಳನ್ನು (sensors) ಹೊಂದಿದ ಓವರ್‌ಹೆಡ್ ರಚನೆಗಳನ್ನು (overhead structures) ಬಳಸುತ್ತದೆ, ಇದು ಸ್ವಯಂಚಾಲಿತ ಟೋಲ್ ಸಂಗ್ರಹಕ್ಕೆ ಅನುವು ಮಾಡಿಕೊಡುತ್ತದೆ.
• FASTag ಪಾಸ್: ಹೊಸ ವಾರ್ಷಿಕ FASTag ಪಾಸ್, ಒಂದು-ಬಾರಿ ಶುಲ್ಕಕ್ಕಾಗಿ (one-time fee) ವರ್ಷಕ್ಕೆ ನಿಗದಿತ ಸಂಖ್ಯೆಯ ಟ್ರಿಪ್‌ಗಳನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ, ಇದು ಆಗಾಗ್ಗೆ ಪ್ರಯಾಣಿಸುವವರಿಗೆ ಪಾವತಿಗಳನ್ನು ಸರಳಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ.
• ಸುಧಾರಿತ ಯೋಜನೆ: PM ಗತಿ ಶಕ್ತಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಾಸ್ಟರ್ ಪ್ಲಾನ್ (NMP) ಭಾರತದ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಡಿಜಿಟಲ್ ಯೋಜನಾ ಸಾಧನವಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ. NHAI ಯ ಡೇಟಾ ಲೇಕ್ (Data Lake) ಮತ್ತು NHAI ಒನ್ (NHAI One) ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್ ನೈಜ-ಸಮಯದ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆಗೆ (real-time monitoring) ಅನುಕೂಲ ಮಾಡಿಕೊಡುತ್ತದೆ.
• ನಾಗರಿಕ-ಕೇಂದ್ರಿತ ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್: ‘ರಾಜ್‌ಮಾರ್ಗ್‌ಯಾತ್ರಾ’ (RajmargYatra) ಮೊಬೈಲ್ ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್, ಬಳಕೆದಾರರಿಗೆ ಸುರಕ್ಷತಾ ಕಾಳಜಿಗಳನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ವರದಿ ಮಾಡಲು ಅನುಮತಿಸುವ ಮೂಲಕ ಪ್ರಯಾಣಿಕರ ಅನುಭವವನ್ನು ಸುಧಾರಿಸುತ್ತದೆ.
• OFC ಕಾರಿಡಾರ್‌ಗಳು: 5G/6G ನೆಟ್‌ವರ್ಕ್‌ಗಳನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸುವ ಕಾರಿಡಾರ್‌ಗಳನ್ನು ರಚಿಸಲು 10,000 ಕಿ.ಮೀ ಹೆದ್ದಾರಿಗಳ ಉದ್ದಕ್ಕೂ ಆಪ್ಟಿಕಲ್ ಫೈಬರ್ ಕೇಬಲ್‌ಗಳನ್ನು (OFC) ಅಳವಡಿಸುವ ಪ್ರಾಯೋಗಿಕ ಯೋಜನೆ (pilot project) ನಡೆಯುತ್ತಿದೆ.
• ಸುಸ್ಥಿರ ಪದ್ಧತಿಗಳು: NHAI 2023–24 ರಲ್ಲಿ ಪರಿಸರ ಸ್ನೇಹಿ ಸುಸ್ಥಿರ ರಸ್ತೆ ನಿರ್ಮಾಣವನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸಲು ಹಾರುಬೂದಿ (fly ash) ಮತ್ತು ಪ್ಲಾಸ್ಟಿಕ್ ತ್ಯಾಜ್ಯದಂತಹ ಮರುಬಳಕೆಯ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು (recycled materials) ಬಳಸಿದೆ.