ಸುದ್ದಿ –  2023 ರಲ್ಲಿ ಭಾರತವು 24,700 ತಾಯಂದಿರ ಮರಣಗಳನ್ನು ದಾಖಲಿಸಿದೆ, ಇದು ಜಾಗತಿಕ ಒಟ್ಟು 2.4 ಲಕ್ಷಕ್ಕೆ ಗಮನಾರ್ಹ ಕೊಡುಗೆಯಾಗಿದೆ. ರಕ್ತಸ್ರಾವ, ಸೋಂಕು, ಅಧಿಕ ರಕ್ತದೊತ್ತಡದ ಅಸ್ವಸ್ಥತೆಗಳು, ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಅಂಶಗಳು ಮತ್ತು ಆರೈಕೆಯ ಲಭ್ಯತೆಯಲ್ಲಿನ ವಿಳಂಬವು ಇದಕ್ಕೆ ಪ್ರಮುಖ ಕಾರಣಗಳಾಗಿವೆ. ಇತ್ತೀಚಿನ ಲ್ಯಾನ್ಸೆಟ್ (Lancet) ವರದಿಯ ಪ್ರಕಾರ, 2023 ರಲ್ಲಿ ಜಾಗತಿಕ 2.4 ಲಕ್ಷ ತಾಯಂದಿರ ಮರಣಗಳಲ್ಲಿ ಭಾರತವು ಸುಮಾರು 24,700 ರಷ್ಟು ಪಾಲನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.

ತಾಯಂದಿರ ಮರಣದ ಕುರಿತು

• ಅರ್ಥ: ಆಕಸ್ಮಿಕ ಅಥವಾ ಪ್ರಾಸಂಗಿಕ ಕಾರಣಗಳನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ, ಗರ್ಭಾವಸ್ಥೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಯಾವುದೇ ಕಾರಣ ಅಥವಾ ಅದರ ನಿರ್ವಹಣೆಯಿಂದಾಗಿ, ಗರ್ಭಾವಸ್ಥೆಯ ಅವಧಿ ಮತ್ತು ಸ್ಥಳವನ್ನು ಲೆಕ್ಕಿಸದೆ, ಗರ್ಭಿಣಿಯಾಗಿದ್ದಾಗ ಅಥವಾ ಗರ್ಭಧಾರಣೆ ಮುಕ್ತಾಯಗೊಂಡ 42 ದಿನಗಳೊಳಗೆ ಸಂಭವಿಸುವ ಮಹಿಳೆಯ ಮರಣವನ್ನು ಇದು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ (WHO).
• ತಾಯಂದಿರ ಮರಣ ಪ್ರಮಾಣ (MMR): ಇದರ ಮಾಪನದ ಪ್ರಮುಖ ಸೂಚಕವಾಗಿದ್ದು, ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿ 100,000 ಜೀವಂತ ಜನನಗಳಿಗೆ ಸಂಭವಿಸುವ ತಾಯಂದಿರ ಮರಣಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ ಎಂದು ಇದನ್ನು ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸಲಾಗಿದೆ.
• ಸುಸ್ಥಿರ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಗುರಿಗಳು (SDG) 3.1, ಜಾಗತಿಕ MMR ಅನ್ನು ಪ್ರತಿ 100,000 ಜೀವಂತ ಜನನಗಳಿಗೆ 70 ಕ್ಕಿಂತ ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುವ ಗುರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.

ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ತಾಯಂದಿರ ಮರಣಕ್ಕೆ ಪ್ರಮುಖ ಕಾರಣಗಳು

• ವೈದ್ಯಕೀಯ ಕಾರಣಗಳು: ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ ರಕ್ತಸ್ರಾವ, ತದನಂತರ ಸೋಂಕು ಮತ್ತು ಗರ್ಭಾವಸ್ಥೆಯ ಅಧಿಕ ರಕ್ತದೊತ್ತಡದ ಅಸ್ವಸ್ಥತೆಗಳು.
• ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಅಂಶಗಳು: ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ನಂಬಿಕೆ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ನಿಯಮಗಳ ಜೊತೆಗೆ ಕೌಟುಂಬಿಕ ಒತ್ತಡಗಳು, ಬಡತನ ಮತ್ತು ಶಿಕ್ಷಣದ ಕೊರತೆ.
• ಆರೈಕೆಯ ಲಭ್ಯತೆ: ಸೂಕ್ತವಲ್ಲದ ಉಲ್ಲೇಖಗಳು ಅಥವಾ ಕಳಪೆ ತುರ್ತು ಸಿದ್ಧತೆ ಇತ್ಯಾದಿಗಳಿಂದಾಗಿ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಆರೈಕೆಯಲ್ಲಿನ ವಿಳಂಬ.

ಭಾರತದಲ್ಲಿ ತಾಯಂದಿರ ಮರಣ ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ಸುಧಾರಿಸುವ ಕ್ರಮಗಳು

• MMR ಗಾಗಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಆರೋಗ್ಯ ನೀತಿ (NHP) 2017 ರ ಗುರಿಯ ಸಾಧನೆ: ಭಾರತವು MMR ಗುರಿಯನ್ನು ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಸಾಧಿಸಿದೆ (2020 ರ ವೇಳೆಗೆ 1,00,000 ಜೀವಂತ ಜನನಗಳಿಗೆ 100 ಕ್ಕಿಂತ ಕಡಿಮೆ).
• ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಆರೋಗ್ಯ ಅಭಿಯಾನ (NHM) ಮತ್ತು ತಾಯಂದಿರ ಆರೋಗ್ಯ: ಇದು ಸಂತಾನೋತ್ಪತ್ತಿ, ತಾಯಂದಿರ, ನವಜಾತ ಶಿಶು, ಮಗು, ಹದಿಹರೆಯದವರ ಆರೋಗ್ಯ ಮತ್ತು ಪೌಷ್ಟಿಕಾಂಶ (RMNCAH+N) ತಂತ್ರವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಇದು ಈ ಕೆಳಗಿನ ಪ್ರಮುಖ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ:
  • ಸಾಂಸ್ಥಿಕ ಹೆರಿಗೆಗಾಗಿ ಜನನಿ ಸುರಕ್ಷಾ ಯೋಜನೆ (JSY).
  • ಹೆರಿಗೆ ಪ್ರಯೋಜನವನ್ನು ನೀಡುವ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ ಮಾತೃ ವಂದನಾ ಯೋಜನೆ (PMMVY).
• ರಾಜ್ಯ ಮಟ್ಟದ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಅಭ್ಯಾಸಗಳು: ತಮಿಳುನಾಡಿನ ತುರ್ತು ಪ್ರಸೂತಿ ಆರೈಕೆ; ಮಧ್ಯಪ್ರದೇಶದ ಸಮುದಾಯ-ಚಾಲಿತ ದಸ್ತಕ್ ಅಭಿಯಾನ; ಇತ್ಯಾದಿ.